فانوس زاگرس؛
مسئولیت اجتماعی صنعت نفت در حوزه محیط زیست در حوزه شهر نفتی گچساران
به قلم دکتر روح الله قابضی
هفته گذشته همایش ملی مسئولیت اجتماعی در صنعت نفت در تهران برگزار گردید.
توفیق سنخرانی و حضور در پانل تخصصی این همایش را داشتم، عنوان سخنرانی حقیر چالشها و مسائل اجتماعی و زیست محیطی دارای اهمیت در مناطق نفتی ایران و تدابیر حاکمیتی بود.با توجه به تجربه ملموسی که در گچساران به عنوان یکی از شهرهای نفتی ایران داشتم نکاتی را در این همایش مطرح کردم.با توجه به اهمیت و ابعاد مختلف و گستردگی مباحث مطرح شده در سخنرانی مذکور انشا اله در سلسله یادداشت هایی در همین سایت به تشریح ابعاد موضوع خواهم پرداخت.
این بخش اختصاص به مسئولیت صنعت نفت در حوزه محیط زیست با نگاه خاص به این موضوع در شهر نفتی گچساران دارد.
مسئولیت اجتماعی شرکتها به عنوان مسئولیت شرکت در قبال جامعه، افراد انسانی، و محیطی است که سازمان در آن فعالیت دارد بر می گردد .
مسئولیت اجتماعی شرکت：
مسئولیت اجتماعی شرکت ها به درک تاثیرات اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی کسبوکار و فعالیت بر دیگران و محیط اشاره دارد، به عبارت خیلی ساده تر مسئولیت اجتماعی هر بنگاه یا شرکت یا سازمان به این موضوع اشاره دارد که شرکتها به ازای بهره مندی از منابع هر منطقه و مشکلاتی که برای ساکنان هر منطقه ایجاد می کنند چه مکانیسمهای جبرانی برای ساکنان منطقه و محیط زیست منطقه ایجاد کرده اند و چگونه بخشی از مشکلات ایجاد شده توسط خود را جبران می کنند.
یکی از مشکلاتی که شرکتهای تولید نفت و گاز برای مناطق نفتی ایجاد کرده اند مشکلات زیست محیطی است، منظور مشکلاتی است که برای آب ، هوا و خاک مناطق نفت خیز ایجاد کرده اند.
امروز درمنطقه گچساران و در جوار تاسیسات نفتی وجود برخی آلاینده ها های نفتی مثل سولفید هیدروژن چندین برابر آلایندگی استاندارد و حد مجاز است.با تجربه چندین ساله ای که در پژوهشگاه صنعت نفت دارم و خیلی از تاسیسات نفتی در گچساران و مناطق نفت خیز جنوب را بازدید کرده ام در این خصوص واقعا وضعیت نا مطلوبی وجود دارد و موضوع ناراحت کننده تر این که در اعتباراتی که در همین راستا برای مسئولیت اجتماعی نفت سالانه در نظر گرفته می شود کمترین توجه به این موضوع چه در بخش پروژه های پژوهشی و چه در بخش پروژه های اجرایی شده است.
البته محیط زیست در کل کشور مظلوم است اما در مناطق نفتی نیز مظلومتر است.
مردم در این مناطق در معرض انواع آلاینده ها ی نفتی قرار دارند و سلامت آنها درخطر جدی قرار دارد. به طوری که بخش زیادی از مرگ و میر مردم در این مناطق ناشی از همین آلاینده هاست و متاسفانه فکری به حال انها نمی شود و انچه در اولویت قرار دارد تولید و صادرات نفت است.
صنایع نفت و گاز به لحاظ ماهوی الاینده هستند اما مسئولیت اخلاقی و اجتماعی صنعت نفت ایجاب می کند به سلامت مردم این مناطق توجه بیشتری مبذول نموده و نسبت به اجرای طرحهای زیست محیطی و بهبود سلامت مردم توجه بیشتری نشان دهند.
موضوع بعدی بحث آب است：
همه می دانیم به دلیل کاهش بارندگی در سنوات اخیر بحران کم آبی و بی آبی در کشور و استان ما جدی است.
یکی از موضوعات مهم در منطقه گچساران و به طور خاص دشت امام زاده جعفر موضوع چاه های آب شرکت نفت گچساران است.
تعداد زیادی چاه عمیق در جوار زمینه های زراعی مردم چندین سال است که جهت تامین آب شرب منازل مسکونی شرکت نفت گچساران حفر گردیده و به طور شبانه روزی از آب این دشت برداشت می کنند به طوری که در نتیجه فعالیت چاه های شرکت نفت سطح آب در این دشت پایین رفته و برخی چاههای کشاورزی منطقه خشک گردیده و در خصوص چاه های فعال نیز کشاورزان منطقه که تنها ممر درآمدی انها کشاروزی است با محدودیت در کاشت تابستانه روبرو شده اند.این چاه ها به طور کلی اکوسیستم ابی منطقه را تحت تاثیر قرار داده و بحران کم ابی در این منطقه احساس می شود.این موضوع مدتی پیش تحصن و اعتراض کشاورزان طایفه نارک و فعالان محیط زیست را به همراه داشت و در اینده ای نزدیک نیز تحصن بزرگتری برای اعتراض به چاه های شرکت نفت برنامه ریزی شده است .
شرکت نفت گچساران در راستای ایفای مسئولیت اجتماعی خود و به منظور جلوگیری از سایر پیامدهای این موضوع باید فکری اساسی بکند و موضوع تامین اب برای منازل مسکونی خود را از طرق دیگری پیگیری کند و بیش از این موجبات نارضایتی کشاورزان و بدگمانی نسبت به فعالیت صنعت نفت در منطقه را فراهم نکند.
مردم منطقه نارک و سایر کشاورزان دشت امام زاده جعفر مردم نجیبی هستند اما این نجابت و صبر هم حدی دارد.
تمام درختکاری صورت گرفته هم در حوالی خونه های شرکتی و برای خودشون هست نه عموم مردم
باز هم قابضي و باز هم صحبت از مردم منطقه نارك و شخصي سازي همه مسائل ولو منفي و مظلوم نمايانه. نكته اول اينكه اجازه بدهيد مسئولين و متخصصان زيست محيطي در اين موارد نظر داده و بحث كنند، نه شما كاركنان منفعل پژوهشگاه منفعل نفت ايران كه عملا حقوق بگيران ناكارآمد صنعت نفت هستيد، نكته دوم عدم حضور و آگاهي شما از مسائل منطقه اي ست. مسئله ديگر اينكه شما سنگ خودت و خانواده ات را به سر و سينه ميكوبي و آنطور كه شما گفتي نيست و درصد كمي از زمينهاي دشت امامزاده جعفر متعلق به طايفه شماست. بنظرم صحبت هاي شما فقط براي نوشتن كلمه نارك است ولاغير
رفیق تو که انتقاد میکنی وجود داشته باش اسمتو بنویس.ناشناس یعنی بی هویت کسی کار به آدم بی هویت نداره.این از نارک گفته تو چکار صنعت نفت داری آخه؟همینطور حسود بودی که لابد گوشه خونه خوابی و بیکار.من از طرف خود و طایفم از ایشون تشکر میکنم.تمام.
دوست عزيز بنده خدارو شكر نه بيكار هستم و نه بي سواد و نه فردي كه بدون علم و آگاهي صحبت كنم، شما نظر خودت رو بده و اجازه بده ديگران هم اظهار نظر كنند حال با هر نام و نشاني كه خود افراد تشخيص ميدن. بي هويتي به معناي ناآگاهي و ناداني و تعصب بيجاست اين رو هم بدونيد.
متاسفانه گفته های شما با کامنت های شما هم خوانی نداره.شما داری اهانت میکنید .اگه اگاهی دارید و نظر دارید اونم به قضاوت مردم بگذارید.نه اینکه منتظر باشد فردی مثل دکتر قابضی بیاد مطلب بنویسه بعد شما هم فوری اظهار فضل کنید.شما با توجه به سوابق قبلی برای ما شناخته شده هستید البته اما برا مردم بگید
آقاي قابضي شما از چي حرف ميزنيد؟ طايفه شما كجا بود وقتي آقايون پروژه چند هزار هكتاري آبرساني كه متعلق به دشت امامزاده جعفر بود رو براي زمينهاي خودشون ………ند و زمينهاي امامزاده جعفر كمترين نصيب رو از اون طرح داشتن. برعكس از طايفه شما هيچ آبي گرم نميشه، اينقدر غلو نكنيد
حالا طایفه ما هیچ طایفه شما چه کار کرد.شما هم که ظاهرا باید اهل همین منطقه باشید.تازه ما یه اعتراض سمبلیک داشتیم .شما چه کردید.در اینکه به منطقه ظلم کردند شکی نیست و در روز روشن نماینده گچساران مسیر ابو تغییر داد .عزیز من یه کسی باید ادعا کنه که خودش یه هنری نشون داده باشه.شما هم اولا وجود داشته باش اسمتو خودت و طایفتو بنویس و عملکردت را هم بگو بعد انتقاد کن.اقای دکتر قابضی به صراحت اعلام نظر کرده .شما هم اگه نظری دارد بگید اگه با ایشون مشکل دارید به طایفه نارک چه کار دارید
به عقيده من بهتره به فكر مديريت آب در كشور و علي الخصوص منطقه خودمون باشيم، نه اينكه به دنبال تهديد كردن مسئولين، كمي منصف باشيم ميبينيم كه علت اصلي پايين رفتن سطح آبهاي زيرزميني در امامزاده جعفر الگوي كشت غلط هست، آقاي قابضي حتي اگر خواسته شما محقق بشه باز هم چيزي عوض نميشه چون كشاورزان اين منطقه با كشت بي رويه و بدون حساب و كتاب هندوانه و ذرت باعث خشك شدن آبهاي دشت امامزاده جعفر ميشن. فكر ميكنم مطلبي كه نوشتيد مغرضانه هست و اصلا فكر كارشناسي و علمي پشت حرف شما نيست
مطلب خوبی بود متاسفانه ما تو شهرستان مدیری خوب نداریم