فانوس زاگرس؛
فصل بهار و جامعه شکارچیان
به قلم شهرام نوروزی
سالها اندر نباتی عمر کرد وز جمادی یاد ناورد از نبرد
وز نباتی چون به حیوانی فتاد نامدش حال نباتی هیچ یاد
باز از حیوان سوی انسانیش می کشد آن خالقی که دانیش
وقتی با مطالعه کتاب های تاریخی و نوشتار ها و پای صحبت آگاهان و بزرگان محلی به تفصیل از شکارهای گوناگون از حدود سالهای دور و افراط در شکار حیوانات، که گاهی حالت قتل و عام پیدا می کرد پی میبریم ناراحت کننده است ولی باید گفت که در قرون گذشته و تا اوایل این قرن، این نوع زیاده روی در شکار چندان استثنایی نبوده و شکار شیر،قوچ، میش و بز،پاینده،کبک،خرس و پرندگان دیگر در اردوهای شاهانی و طبیعت گردان در اقصی نقاط ایران خصوصاً منطقه زاگرس شب و روز جریان داشته و به جرات میتوان گفت که کسی پیدا نمی شد که روز یا شبی گوشت شکار کبک و یا…. نمی خورده نبوده است. وقتی متوجه می شویم که در کنار رودخانه های خروشان از مور و ملخ قمری زیادتر بوده و وقتی اینها با هم می پریدند از درختی به درخت دیگر مثل ابر بزرگی در حرکت جلوی تابش نور خورشید را میگرفتند و یا حتی صید شکار از بز و پازن و قوچ و میش و آهو و گرگ و…… در شکارگاههای سرزمینمان، و یا حتی در سفرنامه ها و نقل از گذشتگان معلوم میشود که بینندگان با طبیعتی شامل مراتع غنی،جنگلها،نیزارهای فراوان روبرو بوده اند بعنوان مثال در جنگل و نیزارهای عرض راه به قدری قرقاول و کبک و حتی شکار کوهی بسیاری بوده که متلزمین رکاب بدون تیر و تفنگ بسیاری از آنها را زنده گرفته اند و یا در اکثر نقاطی از زاگرس و حتی کشور عزیزمان به واسطه کثرت قوچ و میش به نظر می آمد که تمام کوه در زمان حرکت آنها به حرکت در آمده بود بطوریکه نه تنها تعداد بی شمار آنها بلکه به فاصله باور نکردنی بصورت دسته در کنار ده،روستا و حتی شهرها دیده می شدند، معلوم بود که تا زمان هیچ نیت بدی از انسان سراغ نداشتند.
واقعیت امر این است که در آن زمان شکارهای اعیان و دیگر مردم در دراز مدت و یا میان مدت اثر نامطلوبی بر تنوع حیات وحش یک منطقه بر جا نمی گذاشت زیرا هم افراد شکارچی نادر بودند و هم بیشتر مناطق دست نخورده و بکر،و بواسطه جمعیت کم مسئله تخریب طبیعت چندان مطرح نبود اما وقتی که موضوع تجاری و اقتصادی پیدا می کند و هدف حداکثر بهره برداری از طبیعت است جریان به کلی عوض می شود. واقعیت اسف بار این است که در یکی دو دهه اخیر حیات وحش و منابع طبیعی ما رو به اضمحلال نهاده است و می دانیم که این وضع تا حد زیادی از کشتار بی رحمانه بوده است.
ﮐﻢ ﮐﻢ ﺑﻪ ﻓﺼﻞ ﺟﻔﺖ ﯾﺎﺑﯽ،ﺑﺎﺭﻭﺭﯼ ﻭ ﺍﺯﺩﯾﺎﺩ ﻧﺴﻞﺣﯿﺎﺕ ﻭﺣﺶ ﮐﺸﻮﺭﻣﺎﻥ ﺍﻋﻢ ﺍﺯ ﭘﺮﻧﺪﻩ ﻭ ﭼﻬﺎﺭﭘﺎﯾﺎﻥ ﻧﺰﺩﯾﮏﻣﯿﺸﻮﯾﻢ …
ﺷﺎﯾﺴﺘﻪ ﯾﮏ ﺷﮑﺎﺭﭼﯽ ﺍﺻﯿﻞ ،ﻧﺠﯿﺐ ﻭ ﺟﻮﺍﻧﻤﺮﺩ ﺍﺳﺖ ﺩﺭ ﺍﻭﻗﺎﺗﯽ ﮐﻪﻓﺮﺻﺘﯽ ﺍﺯ ﺳﻮﯼ ﺧﺪﺍﻭﻧﺪ ﻭ ﻃﺒﯿﻌﺖ ﺑﺮﺍﯼ ﺟﺎﯾﮕﺰﯾﻨﯽ ﻧﺴﻞ ﺍﺯ ﺩﺳﺖ ﺭﻓﺘﻪ ﭼﻪ ﺩﺭ ﺍﺛﺮ ﻋﻮﺍﻣﻞﻃﺒﯿﻌﯽ ﯾﺎ ﻏﯿﺮ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺑﺮﺍﯼ ﺍﯾﻦ ﻣﺨﻠﻮﻗﺎﺕ ﺯﯾﺒﺎ ﻓﺮﺍﻫﻢ ﺁﻣﺪﻩ،
“ﻣﺎ ﻧﯿﺰ ﺳﻼﺡ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺗﺎ ﺁﻏﺎﺯ ﻓﺼﻞ ﺷﮑﺎﺭ ﺑﻌﺪﯼ ﻏﻼﻑ ﮐﺮﺩﻩ ﺗﺎ ﻓﺮﺻﺖ ﺗﺠﺪﯾﺪﺣﯿﺎﺕ ﺑﺮﺍﯼ ﺁﻧﺎﻥ ﻓﺮﺍﻫﻢ ﮔﺮﺩﺩ” ….
ﺗﻼﺵ ﮐﻨﯿﻢ ﭘﯿﺸﺮﻭ ﺭﺍﻫﯽ ﺑﺎﺷﯿﻢ ﮐﻪ ﮐﻢ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺗﺮﻫﺎ ﻭ ﺗﺎﺯﻩ ﻭﺍﺭﺩﻫﺎﻧﯿﺰ
ﺑﺘﻮﺍنند ﺍﺯ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻭ ﺩﺍﻧﺸﯽ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻓﺼﻠﯽ ﮐﻪ ﮔﺬﺷﺖ ﻭ ﺷﻤﺎ ﮐﺴﺐ ﮐﺮﺩﯾﺪ ﺩﺭ ﺍﺧﺘﯿﺎﺭ ﻣﺎﻥ ﺑﮕﺬﺍﺭﯾﺪ …
ﺩﺭ ﺟﻮﻻﻧﮕﺎﻫﯽ ﮐﻪ ﺍﺯ ﺯﻣﯿﻦ ﻭ ﺯﻣﺎﻥ ﺑﺮ محیطزیست و طبیعت ﻣﯿﻬﻨﻤﺎﻥ ﻇﻠﻢ ، ﺍﺟﺤﺎﻑ ﻭبی عدﺍﻟﺘﯽ ﻣﻮﺝ ﻣﯿﺰﻧﺪ ﺍﯾﻦ ﻭﻇﯿﻔﻪ ﻣﺎﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﺎ ﺭﻓﺘﺎﺭ ﺩﺭﺳﺖ ﻭ ﺟﻮﺍﻧﻤﺮﺩﺍﻧﻪ ﺧﻮﺩ ﻣﻬﺮ ﺗﺎﯾﯿﺪﯼ ﺑﺰﻧﯿﻢ ﺑﺮﻋﻤﻠﮑﺮﺩ ﺧﻮﺩ ﻭ ﺑﺮﺍﻧﺪﯾﺸﻪ ﻏﻠﻂ ﻭ ﻏﯿﺮ ﮐﺎﺭﺷﻨﺎﺳﯽ ﺗﻌﺪﺍﺩ ﺍﻧﺪﮐﯽ ﮐﻪ ﺟﺮﯾﺎﻧﻬﺎ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺯﯾﺎﻥ ﺷﮑﺎﺭﭼﯿﺎﻥ ﻗﺎﻧﻮﻧﻤﻨﺪ ﻭ ﺑﺎﺍﺧﻼﻕ ﺭﻗﻢ ﻣﯿﺰﻧﻨﺪ ..
ﺗﺎ ﻓﺼﻞ ﺑﻌﺪ ﻋﻄﺶ ﺑﻪ ﻟﻤﺲ ﺍﺳﻠﺤﻪ ﻭ ﺷﻠﯿﮏ ﺭﺍ ﺑﺎ ﮔﺬﺭﺍﻧﺪﻥ ﺩﺭ ﺑﺎﺷﮕﺎﻫﻬﺎﯼ
ﺗﯿﺮﺍﻧﺪﺍﺯﯼ ﻭ ﯾﺎ ﺷﺮﮐﺖ ﺩﺭ ﻣﺴﺎﺑﻘﺎﺕ ﺗﯿﺮﺍﻧﺪﺍﺯﯼ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺪﺭﺍﺳﯿﻮﻥ ﯾﺎ ﻫﯿﺎﺗﻬﺎﯼ ﺗﯿﺮﺍﻧﺪﺍﺯﯼ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻧﻬﺎﯼ ﻣﺤﻞ ﺳﮑﻮﻧﺖ ﯾﺎ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺩﯾﮕﺮ ﺗﺪﺍﺭﮎ ﺩﯾﺪﻩ ﻣﯿﺸﻮﺩ،ﺳﯿﺮﺍﺏ ﮐﻨﯿﻢ ……
ﯾﻌﻨﯽ ﺍﯾﻦ ﮐﺎﺭﯼ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺗﻤﺎﻡ ﻣﻤﺎﻟﮏ ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﻪ ﺩﻧﯿﺎ ﮐﻪ ﻣﺎ ﺁﺭﺯﻭﯼ ﺩﺍﺷﺘﻦ
ﻓﻀﺎﯼ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺣﯿﺎﺕ ﻭﺣﺶ ﻭ ﺷﮑﺎﺭ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺩﺍﺭﯾﻢ،ﻫﻤﻮﺍﺭﻩ ﻭ ﺳﺎﻟﻬﺎﯼ ﺩﺭﺍﺯﯼ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﻣﯿﺸﻮﺩ …
ﻭﺟﻮﺩﺗﺎﻥ ﺳﻼﻣﺖ
ﺩﺭﻭﺩ ﺑﺮ ﺷﻬﺮاﻡ ﻧﻮﺭﻭﺯﻱ ﻋﺰﻳﺰ .ﺗﻌﺪاﺩ ﺯﻳﺎﺩﻱ اﺯ ﺷﻜﺎﺭﭼﻴﺎﻥ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺷﺪﻩ ﮔﺮﭼﻪ ﺣﻴﺎﺕ ﻭﺣﺶ اﻭﺿﺎﻉ ﺧﻮﺑﻲ ﻧﺪاﺭﺩ اﻣﺎ ﺑﺎﺯ ﻫﻢ ﺑﻲ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻧﻴﺴﺖ. .ﺁﻓﺮﻳﻦ ﺑﺮاﺣﺴﺎﺳﺖ ﻭﺑﺮﻗﻠﻤﺖ. .
درود بر شما
شکارچیان منطقه و کشور به دلایل اخلاقی; جلوگیری از نابودی و ریشه کنی مخلوقات خداوند که خداوند به “خلیفه الله” قدرت و توان تسلط را بر زمین داده و انسان به واسطه همین لطف, وظیفه و رسالت برخورد خردمندانه با پیرامونش را از سوی پروردگار با خود دارد و مسوول است;,و نیز اینکه تنوع زیستی و حیات وحش امانت است و قطعاآیندگان و فرزندان ما این کوتاهی و ظلم را میپسندند و چون گناهی نابخشودنی بدان مینگرند, وظیفه دارند کوتاه بیایند و بلکه تلاش کنند تا ایم ستم و مصیبت وارده به محیط زیست از سوی انسان را بکاهند.
تشکر از مطالب زیبا و دلنشین علمی جوان خوش اندیش سرزمینمان آقای مهندس نوروزی عزیز که همیشه توجه شایستهای به قضیه حیاتی محیط زیست و حیات وحش داشته اند.