فانوس زاگرس؛
احساس میشود کودتای اقتصادی شده و کسی متوجه نیست!/ آشنا گلایه کرد که چرا او را با مشایی مقایسه کردهام/ احمدینژاد بودجۀ حوزه علمیه را یک سوم کرد/ نمایندگان یک کارتِ حلال دارند و یک کارتِ حرام/ کارت حقوقم دست همسرم است/تورم دارد رکورد میزند
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی فانوس زاگرس ، غلامرضا تاجگردون، رئیس کمیسیون تلفیق بودجه ۹۸ میهمان بیست و ششمین قسمت از برنامه «۱۰:۱۰ دقیقه» باشگاه خبرنگاران جوان است.
به گزارش گروه سیاسی باشگاه خبرنگاران جوان، بیست و ششمین قسمت از برنامه گفتگو محور «۱۰:۱۰ دقیقه» با حضور غلامرضا تاجگردون رئیس کمیسیون تلفیق بودجه ۹۸ کل کشور در مجلس شورای اسلامی برگزار شد.
تاجگردون در این گفتگو به موضوعهای مختلفی از جمله بودجه سال ۹۸، هدفمندی یارانه ها، افزایش قیمت حاملهای انرژی و… پرداخت.
گفتنی است، برنامه «۱۰:۱۰ دقیقه» یک گفتوگوی رو در روست که قرار است به شفافیت فضای سیاسی کشور کمک کند و ابهامات موجود در ذهن مخاطبان در حوزههای مختلف را با حضور یک میهمان شاخص مرتبط با آن حوزه، به صورت صریح در یک زمان ۴۵ دقیقه بررسی کند.
سلام عرض میکنم خدمتتان شبتان به خیر باشد به ۱۰:۱۰ دقیقه امشب خیلی خوش آمدید، سالروز شهادتِ حضرت صدیقۀ طاهره فاطمهزهرا(س) را خدمت شما مخاطبین برنامه ۱۰:۱۰ تسلیت عرض میکنم، مهمانِ امشبِ برنامه ۱۰:۱۰ دقیقه ما جناب دکتر غلامرضا تاجگردون رئیس کمیسیون تلفیق مجلس هستند که خدمتشان خوشآمد عرض میکنم.

تاجگردون: من هم سلام عرض میکنم خدمت شما و بینندگان عزیز.
خبرنگار: آقای تاجگردون اولاً ممنون هستم که در این روزهای پرکارتان دعوت ما را پذیرفتید و به برنامه آمدید، میتوانم از ابتدای برنامه از شما خواهش کنم سوالهایم را صریح و شفاف بپرسم طوری هم نباشد که بعداً بگویند صداوسیما خیلی ویژه هوای مجلس را داشته است؟
تاجگردون: خواهش میکنم من در خدمتتان هستم.
این روزها حواسمان هست که کسی را اذیت نکنیم
خبرنگار: شما که ناراحت نمیشوید؟
تاجگردون: انشاءالله که نشوم.
خبرنگار: چون این روزها همه حساس هستند و حواسشان است که یک کاری بکنند که خدایی ناکرده مجلس از دستشان ناراحت نشود که بودجههایشان کم شود!
تاجگردون: ما این روزها حواسمان هست که کسی را اذیت نکنیم که آن فیلم را بگیرند، پخش کنند و بگویند حالا آقا نصیحت کردید یا نه؟! [میخندد] ما که راحتیم.
خبرنگار: الان فکر کنم دارید تیکه به یکی از همکارانتان میاندازید؟
تاجگردون: نه به فضای مجازی دارم میگویم.
بودجه متعلق به یک قشر یا سازمان خاص نیست/ تاکنون نشنیدهام که بگویند تاجگردون از فلانی خوشش نمیآید پس بودجهاش قطع است/ این روزها رایزنی در مجلس خیلی تاثیرگذار است
خبرنگار: این را مطرح کردم، چون میخواستم بدانم تاثیرِ نظراتِ شخصیِ نمایندگان در بحث بودجه چقدر است؟ مثلاً اگر آقای تاجگردون از یک سازمانی خوشش نیاید یا برعکس بخواهد هوای یک سازمانِ دیگری را داشته باشد، چقدر این نظرِ شخصی آنها در روندِ بودجهای که قرار است به آن سازمان اختصاص پیدا بکند، موثر است؟
تاجگردون: البته من این را رَد نمیکنم که برخی از همکاران یا نمایندگان در رایدادنشان یا اظهارنظراتشان این مواضع را داشته باشند، ولی در موضع بودجه از لحاظ مسئولیت بنده کارِ خطایی است، چون بودجه متعلق به یک قشر خاص یا یک سازمان خاص نیست متعلق به کلِ کشور است، حتی نمیشود گفت که متعلق به دولت است، متعلق به کلِ کشور است، تلاشم را کردم حالا ۲۷، ۲۸ سال است در سازمان برنامه و بودجه و بعد هم در مجلس دارم خدمت میکنم، تا حالا چیزی نشنیدهام که بگویند تاجگردون از فلانی خوشش نمیآید پس بودجهاش قطع است.
خبرنگار: کلاً چقدر این روزها رایزنی در مجلس موثر است؟
تاجگردون: خیلی تاثیر دارد، خیلی تاثیر دارد و دستگاههای اجرایی هم خیلی تلاش میکنند که با نمایندهها بهخصوص نمایندههای عضو کمیسیون تلفیق و با افراد موثر ارتباط برقرار کنند، مطالبشان را بگویند بعضی وقتها هم میبینید اثر میگذارد.
همه دولتها هرساله بخشنامه میکنند که برای بودجه با مجلس رایزنی صورت نگیرد/ رایزنی دستگاههای اجرایی امسال با مجلس کم بوده است/ تعیین انضباط خاص برای حضور دستگاههای اجرایی در کمیسیون تلفیق

خبرنگار: چون ظاهراً دولت یک بخشنامه کرده بود که هیچ رایزنی با مجلس اتفاق نیفتد.
تاجگردون: همۀ دولتها همه سالِ همین کار را میکنند، بخشنامه میکنند و میگویند کسی رفت او را عوض میکنیم، برخورد میکنیم، ولی باز هم کم و زیاد میشود، ولی امسال تا الان حضور کم بوده است، بیرون شاید بوده، ولی در مجلس خیلی میآیند ضمن اینکه دو سه سال است ما در کمیسیون تلفیق یک انضباطِ خاصی را برای حضورِ دستگاههای اجرایی قائل شدیم.
خبرنگار: کم یعنی هنوز میآیند؟
تاجگردون: نه خیلی کم است، ولی شاید حالا روشهای دیگرِ نویی را برای ارتباط برقرار کردن انتخاب کرده باشند.
ماجرای اعطای تسهیلات ویژه هیات وزیران به گچساران/ نفوذ من در دولت در موضوع بازسازی بافت فرسوده «دو گنبدان» بی تاثیر نبود
خبرنگار: گفتید این اتفاق تاکنون برای شما نیفتاده، چند وقت پیش هیات وزیران یک موضوعی را مصوب کرد، بودجه یا تسهیلاتِ ویژهای در حوزۀ انتخابیه خودتان درنظر نگرفته بودید، چون همین که هیات وزیران بودجهای را مصوب کرده بود که مقداری وام قرضالحسنه و بلاعوض جهت اختصاص به شهرستانهای گچساران و باشت و دوگنبدان که حوزۀ انتخابی شماست به مردم داده شود، در حالی که به خیلی از شهرها داده نشد؟!
تاجگردون: احتمالاً منظورتان بافت فرسوده است دیگر، بافت فرسوده شهرِ دوگنبدان است، این به حدود ۳ سالِ پیش برمیگردد، گچساران یا شهر دوگنبدان یک بافت فرسودۀ خیلی سنگینی داشت، ۱۰، ۱۵ سال هم روی آن مطالعه کردند و روشهای مختلف را میرفتند، من هم وقتی نماینده شدم روی این موضوع خیلی کار کردم که چه کنم تا این بافت را اصلاح کنم، با خیلیها مشورت کردم، وزراء، کارشناسان، بنیاد مسکن حتی آقای دکتر نوبخت، اتفاقاً آقای تابش رئیس بنیاد مسکن یکبار که من ایشان را بردم و این بافت را به او نشان دادم یک پیشنهاد خیلی خوبی داد بعد به من گفت که آقای تاجگردون شما آدمِ بانفوذی هستید بهتر هم میتوانید موضوعی را که من میگویم در دولتیها توجیه کنید، بیایید این شهر را به عنوان پایلوت با مدلی که من میگویم عمل کنید، فرض کنید خداییناکرده در دوگنبدان زلزله آمد، بعد قرار است این مدل را زمانی که زلزله آمده کار کنیم و بنیاد مسکن هم تاکنون در شهر کار نکرده و با این مدل ما حاضریم؛ اتفاقاً ایشان مدلشان را به سازمان برنامه دادند و من هم آمدم توضیح دادم، دیدیم مدلِ خیلی خوبی است و به عنوان پایلوت کار کردیم؛ فکر میکنم امروز یکی از بهترینهای پایلوتهای بازآفرینیِ شهری، همان شهر باشد، یک مدلی که بدون اینکه خیلی هزینه کنیم با مشارکتِ بالای مردم کار انجام شد؛ ما در حدود قریب ۲ سال از ۳ هزار بافت مسکونیِ فرسوده حدوده ۱۷۰۰، ۱۸۰۰ واحد را با شهرسازی جدید بازسازیِ مجدد کردیم.
خبرنگار: پس ربطی به رایزنیها ندارد؟
تاجگردون: قطعاً داشته به خاطر اینکه شاید ارتباطاتِ من بهتر باشد یا نفوذِ کلامم بیشتر بوده، ولی واقعاً یک کارِ بسیار ارزشمندی و ملی بوده که الان دولت همان کار را دارد در سایر نقاط کشور اِعمال میکند با همان مدل هم است، این پایلوت خیلی خوب است، همۀ استانها برداشت کردند و آمدند دیدند، فکر میکنم یک کارِ ملیِ خوبی بود و الان هر جای کشور بخواهند این کار را بکنند، منابع پیشبینی شده است، بودجه سال ۱۳۹۷، جلسۀ سران هم که اعتبارِ خوبی گذاشته شد فقط برای همین مدل است، مدلِ تلفیقیِ کار مردم و زیرساختهایی که دولت انجام میدهد و ارزشمند هم است.
در بحثهای کارشناسی و ملی مستقل هستم/ بیشتر انتقادات صریح را نسبت به احمدینژاد و دولتش داشتم/ دولت خیلی تمایل داشت که در دولت باشم
خبرنگار: این روزها انگار رابطۀ شما با دولت زیاد خوب نیست هرچند که به لحاظ جریانِ سیاسی با همدیگر همسو بودید، اما این روزها انتقاداتِ تندی از جانب شما به دولت میشود برخیها میگویند که آقای تاجگردون انتظار داشت در این دولت مسئولیتی بگیرد و چون اتفاق نیفتاد الان در قامتِ منتقدِ دولت ظاهر میشود؛ این حرفها و این شایعات چقدر صحت دارد؟
تاجگردون: من کلاً در بحثهای کارشناسی و ملی مستقل هستم، یعنی چه در دولتِ قبل و چه در این دولت؛ دولتِ قبل بسیار مورد احترام بودم، ولی بیشتر انتقادات صریح را نسبت به آقای احمدینژاد و دولتش داشتم، این دولت از نظر سیاسی همسوتر بودیم، ولی مواضع ملی یا مواضعِ کاری من تعارفبردار نیست، البته دولت همیشه مورد حمایتِ من بوده و هست، چون احساس میکنم که باید به دولت در هر منظری کمک کرد، اما اینکه نوع انتقاداتِ من مشخص است، عمدتاً انتقاداتی است که سیاستهای دولت، یک گوشهای از کشور یا یک گوشهای از ملت را آسیب میرساند یا ناشی از نابسامانیهای سیاسی در تصمیمگیری باشد که من همیشه انتقاد میکنم؛ حالا آن فرمایشِ انتهایی شما که دولت من را، نه اتفاقاً دولت خیلی تمایل داشتند که بنده در دولت باشم.
جمعبندی دولت و مجلس بر این بود که حضورِ من در پارلمان به نفع مملکت است/ در حوزههای اقتصادی میتوانستم خدمتگزار باشم
خبرنگار: یعنی پیشنهادی هم به شما شد؟
تاجگردون: به هر صورت همیشه جنبههای مختلف بحث بوده و تمایل هم داشتند، ولی جمعبندی چه دولت و چه مجلس بر این بود که حضورِ من در مجلس به نفع مملکت است.
خبرنگار: نمیشود بگویید از کجا پیشنهاد داشتید؟
تاجگردون: معذرت میخواهم، خیر.
خبرنگار: ما قرار بود در این برنامه خیلی صریح و شفاف باشیم!
تاجگردون: نه مشخص است من اگر بخواهم بروم به دولت مثلاً چه جاهایی میتوانم بروم.
خبرنگار: یعنی به عنوان رئیس سازمان و برنامه؟
تاجگردون: حالا در حوزههای اقتصادی میتوانستم خدمتگزار باشم، ولی الان هم دولت بر این تشخیص است و هم مجلس بر این تشخیص است که حضورِ من در مجلس بهتر میتواند کمک کند حتی به خودِ سازمان برنامه و امور بودجه ریزی کشور.
نوبخت دوست خوب من است اما به معنای پذیرش صددرصدی مواضع و رفتارهایش نیست/ به عملکرد سازمان برنامه و بودجه نقد دارم
خبرنگار: پس گفتید کجا بود دیگر، سازمان برنامه بود!
تاجگردون: نه اتفاقاً نگفتم، اتفاقاً آقای نوبخت رئیس محترم سازمان برنامه هم دوستِ خوب من است و هم در بسیاری از مباحث همفکری میکنیم، نه اینکه بگویم مواضع و رفتارهایشان را صددرصد قبول داشته باشم، ولی خودِ ایشان میداند، من یکی از بهترین دوستانِ سازمان برنامه هستم که میتوانم هم در کارهایشان کمک کنم و هم از بسیاری اشتباهات که احتمالِ اتفاق افتادنش است، جلوگیری کنم.
سوال: به عملکردِ سازمان برنامه نقد دارید؟
تاجگردون: بله نقد دارم.
سازمان برنامه باید در بخشهای اقتصادی قویتر حضور پیدا میکرد/ این سازمان فقط بودجهریزی میکند
خبرنگار: بیشتر در چه حوزههایی نقد دارید؟
تاجگردون: من اعتقاد دارم که سازمان برنامه خیلی باید در بقیۀ بخشهای اقتصادی قویتر حضور پیدا میکرد نه اجتماعی و اینطور چیزها، یعنی اینطور نباشد که یک تعارضِ خیلی شدیدی بین سیاستهای پولی، مالی و ارزی وجود داشته باشد، سازمان برنامه خودش را از این مطلب بیرون کشیده و فقط دارد بودجهریزی میکند و بودجه تخصیص میدهد، این کارِ اشتباهی است نمیگویم اشتباه است، خطایش زیاد است، چون بعضی بخشها از دست او خارج میشود و بعد در بسیاری از موضوعات عمیق نمیشود.
خبرنگار: میشود مصداقی بگویید مثلاً کجا باید حضور میداشت که حضور نداشته؟
تاجگردون: ببینید بحث ارز چیزی نیست که به راحتی بشود از آن بگذریم و فقط بگوییم به عهدۀ بانک مرکزی است یا سیاستهای پولی، مثلاً شما بخشِ مالی کشور را دارید، سازمان برنامه با وزارت اقتصاد میخواهند بودجه را تخصیص بدهند.
سازمان برنامه باید جلوی اشتباهات دستگاهها را بگیرد/ احساس میشود کودتای اقتصادی شده و کسی متوجه آن نیست!/ چشم سازمان برنامه و بودجه خوب کار نکرد

خبرنگار: یعنی شما یکی از متهمانِ این افزایش قیمت ارز را سازمان برنامه میدانید؟
تاجگردون: نه نمیگویم جزء متهمان است، من اعتقادم این است که سازمان برنامه باید برای کنترلِ اقتصادِ کشور مشارکتِ بیشتری میکرد، یعنی اینطور نباشد که صنعت هر کاری که میخواهد برای خودش انجام بدهد، بخش بازرگانی هر کاری برای خودش انجام دهد، بعد بانک مرکزی هم یک طوری حرکتهایی کند، یک آدمِ منصفی سیاستها را کنار هم بگذارد، احساس میکند که نکند یک کودتای اقتصادی در کشور دارد صورت میگیرد و کسی متوجه نمیشود! یعنی تصمیماتِ متناقض را یک نفر باید حل میکرد.
من در دورۀ دکتر احمدینژاد که سازمان برنامه را منحل کرد، چون قبلاً در سازمان معاون اقتصادی بودم؛ معاونت اقتصادیِ سازمان برنامه یک چشمی است که همۀ چیزها باید از زیرِ چشمش عبور کند، خطا را ببیند و متوجه شود و سریع به دولت آلارم بدهد، به نظرم یک جایی این چشم خوب کار نکرد یا اینکه جریانات از جلوی این چشم عبور نمیکند یا نتوانسته است خطا را درست به دولت انتقال دهد و بعد جاهای بدی تصمیم گرفته شود؛ بعد یک جاهایی مثلاً بهداشت و درمان دارد اشتباه کار میکند، خب سازمان برنامه باید جلوی این کار را میگرفت یا جاهای دیگر اتفاقات بدی صورت میگرفت سازمان برنامه باید این کار را کند یا برداشتهای زیاد از صندوقِ بانک مرکزی برای مصارف دولت یا چیزهای دیگری که در سیستم بانکی اتفاق افتاده است، سازمان برنامه باید این کارها را میکرد.
خبرنگار: مثالش همین وزارت بهداشت که گفتید وقتی آمد ورود کرد بحث ایجاد شد!
تاجگردون: چه کسی ورود کرد؟
اختلافی که میان وزارت بهداشت و سازمان برنامه افتاد باید از اول کنترل میشد/ طرح تحول سلامت طرحِ خوبی بود اما خطا در مسیرش اتفاق افتاد/ مجلس پیشنهاد دهنده اصلی طرح تحول سلامت بود
خبرنگار: مثلاً سازمان برنامه دیگر، اختلاف آقای نوبخت و آقای قاضیزاده هاشمی.
تاجگردون: خب این آخر آمدن اشتباه است از اول باید کنترل میشد، من به آقای دکتر هاشمی همیشه این را میگفتم، به سازمان برنامه هم میگویم حتی دو سال پیش چند جلسه هم گذاشتیم، طرح بهداشت، طرح تحول سلامت طرحِ خوبی بود و خوب هم داشت پیش میرفت، خطا در مسیرش بود یعنی این اتفاق باید در کشور میافتاد، اتفاقاً پیشنهاد دهندۀ اصلی آن برخلاف آن چیزی که میگویند مجلس بود نه دولت! یعنی ما بودیم که شروع کردیم و ۱ درصدِ ارزشافزوده را مطرح کردیم، منابعی را تهیه کردیم که طرح شروع شد، اتفاقاً پیشنهادِ شخصی من هم بود، یعنی بحثی که سال ۹۲ شروع کردیم در حقیقت با یک پیشنهادِ شخصی شروع شد که یک درصد از ارزشافزوده به طرح تحول سلامت، با یک هدفی بود؛ هدفِ ما هم ارتقای سطح بیمهای کشور بهخصوص افراد ضعیف بود و تجهیزات برای مناطق توسعهنیافته که سطوحِ بیمارستانی مناطقِ فقیر را با سطوح پردرآمد یکی کنیم؛ ولی حالا مسیرِ وزارت بهداشت یک مسیرِ دیگری شد یا خطا رفت، کسی که باید روزِ اول جلوی این خطا را بگیرد سازمان برنامه و بودجه است.
خبرنگار: شما جزء نمایندههای پرنفوذ هستید چرا حالا بعد از ۶ سال دارید به این موضوع نقد میکنید؟ چرا همان لحظه که دیدید مسیرِ وزارت بهداشت دارد از مسیرِ واقعیِ طرح تحول سلامت خارج میشود، تذکر ندادید نیامدیم این را مطرح کنید؟
تاجگردون: من نمیگویم خیلی منحرف شده، یعنی بحثِ من انحرافِ جدی در بحث طرح تحول سلامت نیست، من میگویم سازمان برنامه باید متناسب با برنامههای وزارت بهداشت تجهیز منابع کند اگر دید این منابعِ لازم را ندارد باید کنترل کند، خیلی راحت مثالش را خدمتتان بگویم مثلاً ما میرفتیم در وزارت بهداشت یا شورای عالی بیمه میخواهیم ضریبِ کار را مشخص کنیم، آن زمان من یادم است سازمان برنامه بودیم، میگفتیم مثلاً ضریب کار ۲، ۳ یا هر چقدر است، تنظیم میکردیم آیا من متناسب من بودجه را تعریف کردم یا نکردم؟ معلوم است وقتی ضریبِ کاری برای وزارت بهداشت محدودیت ندارد میرود ضریب کاریِ بالایی را میگیرد و میبرد جلو و آخر سر دو سه هزار، ۱۰ هزار میلیارد تومان کسری میآورد، سازمان برنامه است که همان موقع باید در شورای عالی نباید بگذارند این اتفاق بیفتد. نه ما اتفاقاً جلساتِ خوبی را هم در کمیسیون بودجه برای این موضوع داشتیم بالاخره اینها که بحثهای رسانهای نیست.
خبرنگار: شما با آقای نوبخت ارتباط داشتید چرا این موضوعات را به ایشان منتقل نکردید؟
تاجگردون: همیشه منتقل کردیم، من ایرادم نه حالا بخش بهداشت پیش آمد در بقیۀ بخشها هم همینطوری است.
قائل به دخالت در امور جاریِ دولت نیستیم/ در حواشی وزارت بهداشت و سازمان برنامه حق را به سازمان برنامه نمیدهم

خبرنگار: مثلاً در حوزۀ ارز وقتی شما منتقل میکردید ایشان چه میگفتند؟
تاجگردون: حالا همه چیز اینطور نیست که ما مرتب منتقل کنیم، رابطۀ دولت با مجلس هم اینطور نیست که مرتب هر چیزی را منتقل کنیم، قائلم به این نیستیم که بخواهیم مرتب در امور جاریِ دولت دخالت کنیم، صحیح این نیست که مجلس در اموری دخالت کند و بعد دولت بگوید این خطا ناشی از تحمیلِ نظرِ شماست، اصلاً ما در این فاز نیستیم و ما سعی میکنیم در قوانین و آن چیزهایی که مورد نظر آنهاست تامین کنیم که بهتر و راحتتر بتوانیم با هم همکاری کنیم.
خبرنگار: بحثمان هم بحث ارتباط با مجلس نبود، چون شما ابتدای بحث گفتید من خودم با آقای نوبخت ارتباط ویژه دارم و ارتباط شخصی روی فضای مشاوره از این باب عرض کردم.
تاجگردون: حالا درست میگویید، شخصی هم یک حدی دارد، دیگر آدم به خاطر خیلی از معذوریتها شخصیهای هم نمیتواند زیاد ورود کند من اتفاقاً در بحث بهداشت و درمان و سازمان برنامه خیلی حق را به سازمان برنامه نمیدهم بیشتر حق را به وزارت بهداشت میدهم، چون یک دستگاهی بود که دوست این کارها را انجام دهد و ما باید آن را کنترل میکردیم که نکردیم وگرنه در این موضوع حق با سازمان برنامه نیست.
حرفم را درباره خرابکاری عمدی بانک مرکزی پس نگرفتهام، بانک مرکزی مسیرش را تغییر داد/ مواضع من خیلی صریح و شفاف است
سوال: بگذریم از این بحث؛ یکبار هم اعلام کردید شک ندارم بانک مرکزی و سیستم بانکی و برخی از ارکانِ دولت عمداً ماموریت بر خرابتر شدن اوضاع و اذیت کردن مردم را دارند؛ این اظهارنظرِ شما بر مبنای چه اسنادی بود و چرا بعداً حرفتان را پس گرفتید؟ از جایی به شما فشار وارد کردند؟ یا خودتان قانع شدید نباید این بحثها را مطرح میکردید؟
تاجگردون: نه من حرفم را پس نگرفتم، بانک مرکزی ظرفِ ۴۸ مسیرش را اصلاح کرد، یعنی من در جلسۀ کمیسیون بودجه بودم اتفاقاً آن روز حالم دیگر بد شد. ما در بحث تهاترِ بدهیها یک پیشنهادی را در مجلس تصویب کردیم.
خبرنگار: از این بابت میگویم حرفتان را تکذیب کردید، چون فردایش یک پُستِ دیگری گذاشتید و حرفِ قبلی را تقریباً یک طوری تکذیب کردید.
تاجگردون: بله بانک مرکزی آمد اصلاح کرد، ما آمدیم صد میلیارد تومان گذاشتیم برای تهاترِ بدهیهای دولت و اینطور چیزها که یک مقدار آنها را سامان دهیم، تقریباً از اولِ سال ما هر ماه جلسه میگذاشتیم که چه شد؟ سازمان برنامه میگفت که ۱۰ روز دیگر، ۲۰ روز دیگر! تا اینکه در اوایلِ شهریورماه گفتند بالاخره آئیننامهاش تصویب شد؛ گفتیم باشد ما یک ماه دیگر جلسه میگذاریم و عملکرد را میگوییم.
یک ماه دیگر جلسه گذاشتیم بانک مرکزی آمدند، سازمان برنامه آمدند بعد ما گفتیم حالا سازمان برنامه عملکرد را بگویید، گفته شد که بانک مرکزی میگوید نه چنین منابعی وجود ندارد، صد هزار میلیارد نیست، ۱۰ هزار میلیارد تومان است! گفتم یعنی ما یک سال ما و مردم سرکار هستیم حالا یک نفر در بانکِ مرکزی میآید چنین حرفی را میزند! چه تمسخری است! دیگر آن جلسه بانک مرکزی یک استدلالِ غیرمنطقی کرد و آن جلسه یک جلسۀ تلخی بود و من هم خیلی به بانک مرکزی حمله کردم؛ من آن پست را اتفاقاً در وسطِ همان جلسه گذاشتم.
حتی خیلی از همکاران فکر میکردند من چرا اینقدر عصبانی شدم؟ چون این موضوعی بود که من یکسال آن را دنبال کرده بودم که خیلی از مشکلات مردم، تجار، بازرگانان، تولیدکنندگان و تامین اجتماعی را حل میکردیم، ما آن دعوا را کردیم، ۱۰ هزار تا با تلخیِ جلسه تمام شد، شب یا فردای آن روز بود، من رئیس کل بانک مرکزی را دیدم گفت که آقای تاجگردون ما نشستیم بررسی کردیم و مشکل را حل میکنیم، فعلاً ۷۵ هزار میلیارد تومانش را حل میکنیم و ما قول میدهیم ۷۵ هزار تومان حل شود؛ یعنی ۱۰ هزار میلیارد تومان در یک شب ۷۵ هزار میلیارد تومان شد! حق دارم بگویم بعضیها عمداً دارند این کار را میکنند، رئیس کل بانک مرکزی هم جلسه تشکیل داده و احتمالاً متوجه شده، پس فردایش تشریف آوردند و مساله حل شد و البته من عددش را نگفتم و اتفاقاً آن دعوای من تاثیرگذار بود.
خبرنگار: از آن پُست شما گلایه نکردند؟
تاجگردون: حقیقتش رویشان نمیشود به من زیاد چیزی بگویند!
خبرنگار: چرا؟
تاجگردون: مواضع من خیلی صریح و شفاف است و مستقلانه هم است، رویشان نشده چیزی بگویند، حتی رئیس کل بانک مرکزی به من زنگ زد گفت که موضعتان کمی تند بود، گفتم اصلاح کنید من موضعام را درست میکنم، گفت که در این شرایط ارزی این موضع خیلی تند بود همه به من حمله میکنند، ولی واقعیتش این است که آن جلسه و آن اتفاقات منجر به یک حرکتِ بهتری شد که بالاخره اصلاح کردند و من حرفم را پس نگرفتم.
آشنا به من گلایه کرد که چرا او را با مشایی مقایسه کردهام/ شوخی تاجگردون با شباهت رفتاری مشایی و آشنا/ منظورم از بحث مشایی و آشنا نوعِ فرهنگ و رفتاری است/ مشایی رفتارهایی میکرد که دولت به حاشیه میرفت
خبرنگار: اخیراً آقای آشنا مشاور آقای روحانی مطلبی را در مورد بودجه بیان کرده بودند به ایشان یک حملۀ سنگینی کرده بودید و در جایی هم ایشان را مشاییِ آقای روحانی خوانده بودید، به نظرتان آقای آشنا مشاییِ دولت آقای روحانی است؟ همان مصداقی که آقای مشایی برای دولت نهم و دهم داشت آیا همان شباهت و همان جایگاه را آقای آشنا در این دولت دارد؟
تاجگردون: یکی از دوستان به من گِله کرد، گفت که آقای آشنا گِله کرده و ناراحت است، چون ایشان بعد از آن با من تماس نگرفت و کامنتِ بعدی او کمی معتدل بود و ما هم دیگر بحث را تمام کردیم، یکی از دوستان گفت که آقای آشنا گِله کردند که چرا تاجگردون من را با آقای مشایی مقایسه کرده است؟ گفتم اتفاقاً آقای مشایی تماس گرفت گفت که چرا من را با آقای آشنا مقایسه کردید؟ [میخندد] بحث مشایی و آشنا منظورم نوعِ فرهنگ و رفتاری است.
خبرنگار: آقای مشایی از داخل زندان به شما زنگ زد؟!
تاجگردون: شوخی میکنم [میخندد]؛ هر کسی بالاخره جایگاهِ خودش را دارد، مشایی بودن یا آشنا بودن نوعِ تفکر منظورم است و نوع رفتار را دارم میگویم، آقای مشایی هم رفتارهایی را میکرد که موجب میشد یک دولت برود در حاشیه، یک دولت برود در یک فضایی که مجبور شود، موضع بگیرد و بعد مسائلی پیش بیاید. آقای آشنا هم همان رفتار را انجام داد.
نمیتوانیم ماموریتهایمان را به خاطر اینکه دو نفر خوششان بیاید زیر سوال ببریم/ در این مملکتی که همه بیمه هستند، طلاب نباید بیمه باشند؟
خبرنگار: همین در مورد صحبتهای آقای آشنا گفتید دولت دارد آدرسِ غلط به مردم میدهد، دقیقاً این آدرسِ غلط چیست؟ چون برداشتِ بعضیها این است، آیا واقعاً منظور این است که دولت در جای دیگر دارد از بودجه تخلف میکند؟ آن وقت بودجۀ نهادی فرهنگی را دارد پررنگ میکند؟
تاجگردون: هم شما میدانید و هم بینندگان میدانند، من یک اصلاحطلب هستم و رفتارم هم در رفتارِ بودجهای مشخص است، ولی من برخی از موضوعات را میگویم موضوعاتِ حکومتی هستند اصلاً نباید خیلی به آن بپردازیم، یک جمهوری اسلامی داریم و یکسری ماموریتها برای هر کسی تعریف شده است، ما نمیتوانیم این ماموریتها را به خاطر اینکه دو نفر خوششان بیاید زیر سوال ببریم، وقتی یک حکومت هستیم باید رفتارِ حکومت را هم دیگر داشته باشیم، من مثلاً بگویم رئیس کمیسیون برنامه و بودجه، رئیس کمیسیون تلفیق هستم آی بودجه را حوزه میخورد، بودجه را نهادِ فرهنگی میخورد، بودجه را سپاه میخورد! اینها چیزهایی هستند که باید جواب بدهیم باید اعداد را کنار هم بگذاریم و بگوییم.
من در جلسهای که با آقای آشنا و برخی از دولتیان داشتیم خدمتِ آقای آشنا هم عرض کردم، زمانی که روی این مواضع بحث شد گفتیم شما حواستان باشد که قرار نیست که یک مجموعه اضدادی که انتقاد دارند همه را دور هم جمع کنیم و آنها را بزنیم، این اتفاق نباید بیفتد، شما مثلاً میگویید مرکزِ خدمات حوزه علمیه قم اینقدر بودجه بوده، همۀ مردم فکر میکنند که این همه آخوند و روحانی قرار است سرِ ماه بیایند مثلاً ماهی یک میلیون بگذارید داخلِ جیبشان و بیایند این را بگویند، در این مملکتی که شما همه را بیمه کردید یعنی معتادان بیمه هستند، زنانِ بیسرپرست بیمه هستند، رانندگان بیمه هستند، قالیبافان بیمه هستند، دانشآموزان بیمه هستند، طلابِ این مملکت نباید بیمه باشند؟ نباید درمان آنها را حل کرد؟ بالاخره اینها هم گوشهای از این جامعه هستند، ۲۰۰ هزار طلبه هستند که یا دارند درس میخوانند یا دارند تبلیغ میکنند یا دارند در روستاهای این مملکت کار میکنند، سطحِ زندگی آنها هم که مشخص است؛ حالا یک درصد از طلاب یا روحانیون کشور وضعشان خوب باشد بقیه را که نباید با چوب زد بگوییم شما نباید بیمه شوید! یا میفرماید جامعهالمصطفی فلان! جامعهالمصطفی کیست؟ چیست؟
جامعهالمصطفی یکی از بهترین دانشگاههای دینیِ ماست/سال ۹۱ پر تنشترین دورانِ رابطۀ مجلس با دولتِ احمدینژاد بود/ احمدینژاد در سال آخرِ دولتش بودجۀ حوزه علمیه را یک سوم کرد/ دولت دهم بودجۀ دفاعی را در بسیاری از بخشها نزدیک به صفر کرد
خبرنگار: اسمِ گُنگی هم است!
تاجگردون: اصلاً چیست؟ جامعهالمصطفی یکی از بهترین دانشگاههای دینیِ ماست که در ۵۰ نقطۀ دینی دارد کارِ دینی و تبلیغی را انجام میدهد، اشکال ندارد ما به جامعهالمصطفی ندهیم، ماموریتش را تعطیل کنیم بعد بگوییم آقا تو هم دیگر این کار را نکن! مانند اینکه بگوییم وزارت خارجه اینقدر پول میگیرد! خب وزارت خارجه برای این کارش ماموریت دارد، جامعهالمصطفی هم برای این کارش ماموریت دارد. من گفتم آدرسِ غلط ندهید همه را درست و شفاف روی هم بگذارید و نشان بدهید، حالا خوشمان بیاید، من اتفاقاً این را در اینستاگرام گذاشتم دیدم ۶۰، ۷۰ درصد به من حمله کردند که فرمایشِ آقای آشنا درست است، چون یک چیزی میگوید که مردم اطلاعات درستی نسبت به آن چیزی که گفتهاید ندارند، شاید من داشته باشم.
مثلاً در بخش دفاع، نمیشود بخش دفاع را جدا بگذاریم بگوییم مثلاً بخش منابع طبیعی مهم است، بخش آموزش مهم است، بخش محیط زیست مهم است، بخش امور فرهنگی و همه چیز مهم است، دفاع مهم نیست! حالا اگر کسی از بخش دفاع، دفاع کرد این خیلی مسالۀ بدی است؟ یک بخشِ مهمِ کشور است، شما که نمیتوانید آن را در حاشیه رها کنید و بعد آن را بگذارید به امانِ خدا و ببینید چه اتفاقی میافتد!
ما وقتی میخواهیم در مملکتمان تصمیمِ حکومتی بگیریم دولت که نمیتواند از کلِ حکومت فاصله بگیرد، دولت وظیفۀ اجرای فرامینِ حکومت را دارد، قانون اساسی هم همین را میگوید، نمیتواند رفتارِ ضدحکومتی داشته باشد، دولت قبل هم آقای احمدینژاد همین رفتار را انجام داد، سال ۹۱ پر تنشترین دورانِ رابطۀ مجلس با دولتِ احمدینژاد بود، اتفاقاً روی همین مواضع و همین موضوعات بود یعنی ایشان سال آخرِ دولتش بودجۀ حوزه علمیه را یک سوم کرد، بودجۀ دفاع را در بسیاری از بخشها را نزدیک به صفر کرد، بودجۀ فرهنگی را همه را زد، چرا این اتفاق باید بیفتد که ما چنین رفتاری را داشته باشیم؟!
آشنا فرد باتجربهای در این کشور است/ نمیدانم هدف او از صحبت درباره بودجه چیست
خبرنگار: ممکن است منِ خبرنگار این موضوعات را ندانم، شهروندان دیگر هم این موضوعات را که الان شما مطرح کردید را ندادند، واقعاً آقای آشنا هم خودش نمیداند که مثلاً این موضوعاتی که گفتید ماموریتشان چیست، پس چه دلیلی دارد که اینطور صحبت میکند؟
تاجگردون: چرا میداند، آقای آشنا آدمِ باتجربهای در این کشور است.
خبرنگار: پس چرا این صحبتها را میکند؟
تاجگردون: حالا میگویم آدرسِ غلط داد، از من سیاسیتر است، واقعاً نمیدانم، واقعاً نمیدانم.
خبرنگار: یعنی شما نمیدانید چه هدفی پشتِ این صحبتهاست؟
تاجگردون: در هدف که نمیدانم هدفش را خودش باید بفرماید! ولی من فکر میکنم این قسمتِ کار را کمی کم اطلاع بودند یعنی این تیکۀ کار را.
آشنا به من گفت که در دانشگاه جوگیر شدم و آن سخنان را گفتم/ آشنا باهوشِ سیاسی و من سادۀ سیاسی هستم
خبرنگار: یعنی شما فکر میکنید کم اطلاع بودند؟!
تاجگردون: یک قسمتش را، چون حالا به شوخی عرض میکنم همانجا به او گفتم چرا رفتی این صحبتها را داخل دانشگاه کردی؟ گفت که بالاخره دانشگاه شلوغ است، دانشجو هم زیاد است من هم جوگیر شدم و اینها را گفتم شما به دل نگیرید! به شوخی اینها را به من گفت [میخندد]، ولی بالاخره آدمِ باهوشِ سیاسی هستند من هم سادۀ سیاسی هستم، من واقعاً نمیدانم! من با تحلیلِ خودم این را عرض میکنم حالا شاید از ایشان سوال کنید بهتر پاسخ دهند. البته این ربطی به تنها آقای آشنا ندارد خیلیها این نگاه را داشتند و دارند.
خبرنگار: واقعاً این بودجۀ فرهنگی نسبت به بودجۀ کل کشور خیلی عدد و رقمِ بالایی را دارد؟
تاجگردون: نه! عدد بالایی نیست، بودجۀ فرهنگی منظورتان چیست؟
خبرنگار: بودجۀ مربوط به حوزهها و اینهایی که حواشی درست کرده است.
تاجگردون: این چند تا که زیر یک درصد است، این چیزهایی که میگویید اعدادش خیلی کم است نسبت به بودجۀ کل میگویم اصلاً عددش قابل مقایسه نیست.
افزایش ۲۰ درصد حقوق کارمندان، ۱۵ تا ۲۰ هزار میلیارد تومان اعتبار میخواهد/ حکومت برای هر ماموریتش باید تجهیز منابع کند/ در بودجه باید منصفانه رفتار کرد
خبرنگار: پس چرا اینقدر روی اینها تمرکز میکنند؟ مثلاً فردا اگر کلِ این بودجه هم حذف شود چه اتفاقی در بودجه میافتد؟ مثلاً بودجههای حوزههای علمیه، جامعةالمصطفی یا بیمه طلاب قطع شود آیا حجم زیادی به سایر بخشها اضافه میشود؟
تاجگردون: نه اتفاقِ خاصی در بودجۀ کل کشور صورت نمیگیرد که مثلاً بتوانیم اینها را حذف کنیم و یک گوشهای از مشکلاتِ مملکت را حل کنیم. من بخواهم بودجۀ کارمندان دولت را مثلاً الان دولت ۲۰ درصد حقوق کارمندان را افزایش داده است، من حساب کردم گفتم این را بخواهند ۲۵ درصد افزایش بدهند، ۱۵ تا ۲۰ هزار میلیارد تومان پول میخواهد، فقط ۲۰ را ۲۵ کنند! اینها سر جمع هزار میلیارد تومان، هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان است، اصلاً عددی نیست که بخواهند با آن کاری کنند، میخواهم بگویم این چیزها زیاد عدد نیست یا مثلاً کمیته امداد بخواهد مستمریهایش را افزایش دهد، این ۳۰، ۴۰ هزار میلیارد تومان پول نیاز دارد، حالا من این را افزایش بدهم و به فقرا بدهم، این چیزی نیست!
من یک بحث دیگری دارم من میگویم یک حکومت برای هر ماموریتش باید تجهیز منابع بکند، میتوانید ماموریتش را حذف کنید، تجهیز منابع هم… ؛ مثلاً بحث یک ریال و ۱۰ ریال نیست، مثلاً میتوانید بگویید در بخش دفاع دیگر نمیخواهم در نیروهای مسلح سرمایهگذاری کنم، خب حذفش کنید ۲۰، ۳۰ هزار میلیارد تومان پول هم ذخیره کنید، ۵ درصد حقوق دهید، تجهیز و تخصیصِ منابع یعنی این، من بگویم من نمیخواهم در بخش دفاع کاری بکنم میخواهم حقوقِ کارمندان را بالا ببرم، انتخاب کنید، حکومت تصمیم بگیرد، مجلس رای بدهد و این اتفاق انجام شود، ولی نمیتوانید بگویید این را داشته باشند، این را هم داشته باشند، ولی پول را به این بدهیم، به آن هم بدهیم، ولی به این ندهیم؛ در بودجه این یک موضوعی است که باید منصفانه رفتار کرد، منصفانه رفتار کردن یعنی میخواهید کم کنید منصفانه رفتار کنید، میخواهید زیاد هم کنید منصفانه متناسب با ماموریت رفتار کنید.
نهاد ریاستجمهوری وِلخرج نیست/ یک موقع در سفرِ رئیسجمهور ۱۰۰ تا ۱۵۰ نفر میرفتند الان با ۵، ۶ نفر میروند
خبرنگار: یک موضوع دیگری هم که خیلی در فضای مجازی پررنگ شده بود بحث بودجۀ نهاد ریاست جمهوری است که برخیها آن را زیاد میدانند و خواستارِ توضیح در این مورد شدند. حالا واقعاً با توجه به حجمِ فعالیتهای دولت بودجۀ نهاد ریاستجمهوری واقعاً زیاد است؟
تاجگردون: به نظر من نه اتفاقاً نهاد ریاستجمهوری وِلخرج نیستند، من حداقل در نوع بودجۀ آنها با رئیس دفتر رئیسجمهوری، آقای واعظی در این مورد صحبت کردم، ماموریتهایشان، ماموریتهای خارج از کشورشان، مثلاً ارز بالا میرود یک موقع سفرِ رئیسجمهور ۱۰۰ تا ۱۵۰ نفر میرفتند الان با ۵، ۶ نفر میروند این چیزها کنترل شده است، اما عدد بزرگ است دیگر و وقتی عدد بزرگ باشد به آن …… میکنند؛ به نظرم نهاد، نهادِ وِلخرجی نیست.
خبرنگار: در بودجۀ سال آینده این بودجه چقدر افزایش پیدا کرده است؟
تاجگردون: رشدش را نمیدانم، رشدش که پایین است، چون همۀ رشدها پایین است بعضی از ردیفهایش را من کاهش دادم و بعضی از ردیفهایش را هم زیاد، ولی آن چیزی که مالِ خود رئیسجمهور است رشد ندارند، حتی من پیشنهاد دادم کم کنند.

خبرنگار: حدود آن را هم نمیدانید چقدر است؟
تاجگردون: من واقعاً میترسم عدد را غلط بگویم ببخشید نه. یکسری ردیفها هستتد که مثلاً مالِ سفرها هستند، سفرِ مقام معظم رهبری، سفرِ رئیسجمهور و سفرهایی هستند که آن اعداد در طرحهای عمرانی پخش میشود، یکسری هزینههای ضروریِ پیشبینی نشده است، مثلاً یک جایی سیل میآید، یک جایی اتفاق میافتد، یک جایی میخواهند کمک کنند، یک جا کنوانسیون، یک جا مثلاً میخواهند به یک آدرسی کمک کنند آن اعداد اگر اشتباه نکنم ۷۰، ۸۰ میلیارد تومان است.
ردیفِ بودجهای مجلس ۴۰ میلیارد تومان است/ لاریجانی اولین نفری بود که گفت ردیفِ بودجهاش را کم کنیم/ بودجۀ مجلس تحت کنترلِ دیوان محاسبات است
خبرنگار: پس اینکه گفتند افزایش پیدا کرده شایعه بود؟
تاجگردون: نه چیزی نیست، البته مالِ مجلس هم که اتفاقاً ما هم در جلسه حضور پیدا کردیم و آقای دکتر لاریجانی هم بود ردیفِ مجلس ۴۰ میلیارد تومان بود، اولین نفر آقای لاریجانی گفت که ردیفِ من را کم کنید، ۴۰ میلیارد تومان را ۱۰ میلیارد تومان کردند یعنی یک چهارمش کردند که بقیه هم بیایند کم کنند، حالا بقیه کم نشدند، ولی نه رشدی متوجۀ آنها نیست.
خبرنگار: مشخص است که این سهمِ آقای لاریجانی دقیقاً کجا هزینه میشود؟
تاجگردون: بله بودجۀ مجلس کلاً اینطوری است که اولاً تحت کنترلِ دیوان محاسبات است، بعد گزارش میدهند کمیسیون برنامه و بودجه و ما بررسی میکنیم، شما حتی گزارش اخیر ما را نگاه کنید خطاهایی هم که در اجرا در مجلس است ما به صحن گزارش میدهیم اگر آقای لاریجانی خطایی یا سیستم اداری خطایی انجام دهد، حتماً گزارش میشود، آن جایی هم که خودِ آقای لاریجانی ردیف دارد که کمک به اشخاصِ حقیقی و حقوقی است، آن را هم پرینت میگیرند و ریزِ آن را حداقل در اختیارِ من و کمیسیون قرار میدهند که ما نگاه میکنیم به چه جایی میدهند.
داستان پرداخت بودجه از سوی لاریجانی به نمایندهای که در سفر خارجی بود/ خودم هر سال بودجۀ آقای لاریجانی در مجلس را کنترل کردم
من حتی بارها این را عرض کردم، چون من ریز را نگاه میکنم، چون بعضی از نمایندهها انتقاد میکنند در صحن هم شنیدید هم در این دوره و هم در آن دوره، اتفاقاً دورۀ قبل یکی از نمایندگان اعتراض کرده بود که بد توزیع میکنید، من ریز را گرفتم؛ بعد خودم نگاه کردم دیدم یک پرداختی به اسمِ یک نمایندهای دارد، مثلاً آقای تاجگردون، اتفاقاً در جبهۀ مخالفِ آقای لاریجانی هم بود، بعد وقتی نگاه کردم از آقای لاریجانی سوال کردم این پرداختی چیست؟ آن نماینده در سفرِ خارج از کشور بود مادرش را بُرده بودند بیمارستان و میخواستند او را از بیمارستان مرخص کنند به آقای لاریجانی اطلاع میدهند که این طرف مادرش در بیمارستان است و میخواهد مادرش را از بیمارستان مرخص کند که بعد هم از حقوقِ نماینده کم میکند،گاهی چیزهای اینگونه است که خارج از اراده است بقیهاش نه کاملاً مطابقِ قانون و رویه عمل میشود، من در این ۶، ۷ سالی که در مجلس هستم چیزی ندیدم، چون خودم هر سال بودجۀ آقای لاریجانی در مجلس را کنترل کردم.
نباید توقع داشته باشیم که بودجه همه مشکلات کشور را حل کند/ بودجه باید به چرخۀ تولید کمک کند تا اشتغال ایجاد شود/ سیاستهای ما برای اقتصاد و فعالیتهای اقتصادی باید انبساطی باشد
خبرنگار: هر چند این مباحث دربارۀ بودجه در فضای رسانهای و فضای مجازی داغ شده است، اما شاید سوالِ اصلیِ مردم چیز دیگر باشد و اینکه بودجه قرار است کدام مشکلِ مردم را حل کند؟ شما الان به عنوان رئیس کمیسیون تلفیق میدانید مهمترین مشکلاتِ مردم چیست؟ آیا این بودجه برای آنها نکتۀ امیدوارکنندهای دارد یا نه؟
تاجگردون: ببینید مشکلِ اصلی مردم ما فارغ از شاخصهای کلانِ اقتصادی که بالاخره رشد منفی است، تورم بالاست، یعنی دارد رکورد را میزند اینها مشکلاتِ اصلی و کلانِ کشور است و اثراتِ تبعی دارد که مهمترین اثرِ تبعی این اتفاق بیکاری است یعنی این اتفاق در کلِ کشور بسیار نامیمون است و این وضعیتِ مردم ماست، یعنی بالاخره تورم بالا، نرخ رشد اقتصادی پایین و با رکود مواجه هستیم و بیکاری هم مردم را اذیت میکند و این مهمترین معضلِ اقتصادیِ کشور است، اما اینکه این بودجه آیا میتواند همۀ این مشکلات را حل کند؟ نه این توقع را نباید از بودجه داشته باشیم که این مساله را حل کند اصلاً بودجه کارش این نیست که همۀ مسائل را حل کند چراکه بودجه دخل و خرجِ دولت است، ولی باید موتورِ برخی از این قسمتها باشد که اینها را انجام بدهد، موتورِ رشد باشد، مانع از بالا رفتنِ نرخِ تورم باشد، بعد بتواند به چرخۀ تولید کمک کند که اشتغال را فراهم کند.
مهمترین کاری که باید ما در بحث تورم کنیم این است که حواسمان باشد برداشتهای اضافه، در سیاستهای پولی دخالت نکند که در گذشته کرده و موجب شده نرخ تورم بالا برود؛ این یکی از آن کارهایی است که ما بودجه را کنترل میکنیم که بودجه بزرگ نشود تا موجب شود به بانک مرکزی دستدرازی کنیم و بانک مرکزی پولی بیپشتوانه چاپ کند و تورم آن را مردمِ فقیر تحمل کنند؛ ما معمولاً این انضباط را فراهم میکنیم و من میتوانم این قول را بدهم حداقل در دو سه سالِ گذشته این کار را کردیم، سال ۹۸ این کار را میتوانیم کنترل کنیم که به بانکمرکزی و سیاستهای پولی دستدرازی نکنیم که تداخل ایجاد کنیم.
در مورد رشد اقتصادی و اتفاقاتی که باید رخ دهد متغیرهای برونزا زیاد است و تاثیرگذار است، ما در بودجه متغیرِ اصلی نیستیم، متغیرِ برونزای دیگری که هم از نظر تحریم است، سرمایهگذاری بیرونی است همۀ اینها باید اتفاق بیفتد، پولِ ما برای این جریان و یا شتابدهنده در اقتصاد محدود است، هم مردم باید کنترل و تحمل کنند و هم ما روان کنیم، من یک سیاستی را در بودجه سال ۹۸ گفتم، تقریباً هم تلاش بود تا در این مسیر بیفتیم، بگوییم بودجۀ دولت انضباطی و انقباضی است، سیاستهای ما برای اقتصاد و فعالیتهای اقتصادی باید انبساطی باشد، اگر بتوانیم این کار را برای دولت و اقتصاد کشور انجام دهیم یک مقداری از این مشکلات را میتوانیم حل کنیم اگر نتوانیم فقط به فکر دولت باشیم حتماً مشکل حل نمیشود، رویکردِ نمایندگان مجلس بیشتر آن قسمتی است که به مردم کمک میکند.
باید با مردم خیلی راحتتر صحبت کرد/ غرب با ما سرِ ستیز دارد و بازی میکند/ تلاش میکنیم خیلی در بودجه غُلو نکنیم
خبرنگار: پیشبینیها هم نشان میدهد سال آینده یک سالِ تحریمی است و همه متفقالقول بر این قضیهاند که بودجه متناسب با شرایطِ تحریمیِ سال آینده طراحی شود، چقدر بودجۀ ۹۸ متناسب با شرایطِ پیشبینی شده برای سال آینده هماهنگ شده است؟
تاجگردون: ببینید یک چیزی را که ما خیلی میترسیم یا به هر دلیلی اجتناب داریم و با مردم راحت صحبت نمیکنیم، واقعیتهای جامعه است، من نمیخواهم مردم را دلسرد کنم و اصلاً این بحث را ندارم، ولی اینکه فکر کنیم خیلی هم وضع خوب است که برخی از دولتیهای محترم میآیند و میگویند درست نیست، بالاخره یک کشوری هستیم مسیری را انتخاب کردیم، بهخصوص غرب با ما سرِ ستیز دارد و شرق هم تا الان به ما دستِ گرمی نداده و تا الان هم دارد با ما بازی میکند؛ غرب هم همینطوری بینابین است دیگر حالا از آمریکا بگیرید تا اروپا.
مذاکرات متعدد ما با اینها نشان میدهد که خیلی نباید چه در حوزۀ اقتصاد و چه در حوزههای دیگر امیدوار باشیم، پس اقتصادی که بزرگ شده بعد یک جریانِ مالیِ بینالمللیِ خوبی داشته باشید برای آن محدودیت ایجاد شده است، به نظرم با مردم باید خیلی راحتتر صحبت کرد این به این معنی نیست که مردم حواستان باشد همه چیز دارد بهم میخورد! نه این اقتصاد باید با یک لِول (سطح) دیگری باید کارش را انجام دهد و با یک لِولِ دیگری جلو برود تا بتواند از این بحران نجات پیدا کند و فاصله بگیرد.
البته اقتصاد در سطح بالاتری قرار گرفته، توقع مردم، معیشت مردم و انتظاراتِ مردم بالاتر از سنواتِ گذشته است، ولی باید این واقعیت را بگوییم که در سال ۹۸ این اتفاقات میافتد ما هم تلاش میکنیم خیلی در بودجه غُلو نکنیم، یعنی بودجه را از حیثِ درآمد بیشماری کنیم و از حیثِ مصارف کمشماری کنیم و این یک اشتباهی است که معمولاً اتفاق افتاده است، باید تلاش کنیم حداقل این اشتباه در سال ۹۸ در حداقلِ ممکن باشد.
خبرنگار: حالا بودجۀ ۹۸ با این بودجهای که گفتید بسته شده است؟
تاجگردون: بودجه خیر، حالا به نظرم بودجۀ پیشنهادی و حتی بودجهای که ما تصویب میکنیم حتماً این اتفاق در آن افتاده است، در منابع بیشماری است نه اینکه بیشماری است یعنی اگر اتفاقاتِ موردنظر ما صورت نگیرد، این عدد بالاست؛ اگر وضع بدتر شود این عدد خیلی بالاتر است، خب در کمشماری مصارف هم واقعاً خیلی جاها نیازها خیلی بیشتر از اینهاست، ما پول نداریم یا خوب نشان نمیدهد ما اینقدر پول نیاز داریم، این فاصله یک جایی مشکل ایجاد میکند، در برنامه و بودجه ما اصطلاحاً میگوییم «بودجه آب دارد» حالا یک لیوان آب دارد یا یک پارچ آب دارد، ما باید هر چه بیشتر تلاش کنیم آبِ این بودجه را کم کنیم که بودجه واقعیتر شود.
فرارِ مالیاتی زیاد داریم/ باید سطح مالیات را گسترش دهیم/ وجود ۹۲ هزار میلیارد تومان مطالباتِ مالیاتی/ سهمِ قابل توجهی از فرار مالیاتی برای شرکت دولتی است
خبرنگار: یک صحبتی هم مطرح است میگویند این کاهش درآمدها را میخواهند از طریق مالیات حل کنند، واقعاً میشود چنین کاری را انجام داد؟
تاجگردون: ما فرارِ مالیاتی زیاد داریم نه اینکه پایۀ مالیاتی را زیاد کنیم باید سطح دریافت مالیات را گسترش دهیم، گزارشی که سازمان مالیاتی داده بود ۹۲ هزار میلیارد تومان مطالباتِ مالیاتی دارد، دیوان محاسبات عددِ بیشتری داده بود حالا این چقدر واقعی باشد کار ندارم حالا ۹۲ نه ۴۰ هزار میلیارد، اگر ۴۰ هزار میلیارد باشد باید برویم بگیریم، بعد فرارِ مالیاتی خیلی زیاد است ما الان عددی که داریم ۶۰ درصد GDP (تولید ناخالص ملی) است، یعنی ۶۰ درصدِ مالیاتی که از این GDP باید داده میشود الان دارند میدهند؛ یعنی فرارِ مالیاتی است، اینها را سازمان مالیاتی باید پر بکند و دنبالِ کسانی باشیم که باید مالیاتِ بدهد، نه اینکه بگوییم نرخِ مالیات را بالا ببریم نه اتفاقاً ما میگوییم نرخ را پایینتر بیاوریم، چون با نرخِ پایینتر مالیاتِ بیشتری هم وصول خواهد شد، ولی در مورد مالیات، بله مالیات اصلاً سهمش را نداده و این فشاری است که به اقتصادِ کشور وارد میشود!
خبرنگار: یعنی قرار است مالیاتهایی را که دولت طلب دارد روی آنها سفت بایستد که بتواند آنها را بگیرد؟
تاجگردون: بله باید بگیرد، یک عددی است که ما تکالیفی را قائل شدیم که احتمالاً در بودجه این تکالیف را خیلی محکمتر کنیم، شاید حتی تهدیدی باشد که مثلاً سازمان مالیاتی اگر توانست اینها را بگیرد، میتواند اضافات را بگیرد.
خبرنگار: چرا تا الان پیگیری نشده و جمعآوری نشده است؟
تاجگردون: تلاش میکنند، ولی یک مقدار فشار را باید بیشتر کنیم؛ نمیگویم سازمان مالیاتی تلاش نکردند، ولی باید برای خیلی از آنهایی که فرارِ مالیاتی میکنند فشار را بیشتر کرد، بقیه هم باید به این موضوع کمک کنند تا سازمان مالیاتی بتوانند این کار را کند، سازمانها باید به این موضوع کمک کنند تا سازمان مالیاتی بتواند این کار را کند، سازمانهای موازی، سازمانهای امنیتی، سازمانهای قضایی همه باید کمک کنند که انشاءالله این مالیاتها وصول شود.
خبرنگار: دقیق مشخص است که کدام نهادها فرارِ مالیاتی انجام میدهند؟
تاجگردون: نه همه جا هست، اشخاص است، حتی سهمِ قابل توجهی آن برای شرکت دولتی است یا سازمانهای دولتی هم در بین آنها هستند، نهادها، مردم و شرکتها هستند، همه قشر هستند حالا ریزش همراه من نیست که بخواهم مطرح کنم، ولی همۀ دستگاهها هستند.
دولت و مجلس هنوز درباره افزایش قمیت بنزین تصمیمی نگرفته اند/ بودجهای که دولت به مجلس داده بدون افزایش قیمت بنزین است/ ۹۰۰ هزار میلیارد تومان یارانه پنهانِ وجود دارد
خبرنگار: الان دانستنِ برخی موارد در بودجه شاید برای مردم مهم است، مثلاً تکلیفِ بنزین در سال آینده قرار است چه باشد؟ از طرفی به گوش میرسد مجلس به صورت پنهانی با افزایشِ پلکانیِ بنزین موافقت کرده است و از طرف دیگر شما و هیات دولت اعلام میکنید که افزایش قیمت بنزین واقعیت ندارد، آیا واقعاً مردم در طول سال ۹۸ شاهد افزایش حاملهای انرژی نخواهند بود؟
تاجگردون: هنوز تصمیمِ مشخصی نه دولت و نه مجلس نگرفته است، دولت که نگرفته چون بودجهای را که به مجلس داده بدون افزایش قیمت بنزین است، قبل از اینکه بودجه را به مجلس بدهد، بحثهای زیادی چه بحثهای شورای هماهنگیِ امورِ اقتصادیِ سران و چه بحثهای کارشناسی مطرح و سناریوهای زیادی هم مطرح شد، ما باید یک واقعیتی را بپذیریم و آن اینکه انرژیِ زیادی در کشور در حال از بین رفتن است یعنی هم ۱۰ تا ۱۵ درصد بنزین ما با سرعتِ بیشتری قاچاق میشود و یارانۀ پنهانِ کشور خیلی بالاست. اکنون موضوعی مطرح شده که ۹۰۰ هزار میلیارد تومان یارانه پنهانِ وجود دارد مثلاً ۱۵۰ تا ۱۶۰ هزار تومان یارانۀ پنهانِ انرژی است و اینقدر ما یارانۀ پنهانِ انرژی داریم، چند مدت پیش که آقای دکتر احمدینژاد فرمودند که من ۲۵۰ هزار تومان یارانه میدهم، گفتم با این روش ۱ میلیون تومان هم میشود داد، چون سرانۀ ۹۰۰ هزار تومان تقسیم بر جمعیت کنیم یک عددِ میلیونی برای یارانه میشود؛ ما اصلاً این بحث را نداریم نه اینکه این پول را از مردم بگیریم همۀ دنیا این یارانه را میدهند.
زمانی به بحث افزایش قیمت انرژی میرسیم که به قشرِ پایین و ضعیفِ ما فشار وارد نشود/ دولت در سال ۹۶ ، ۹۷ و سال ۹۸ اختیار افزایش قیمت حاملهای انرژی را داشته است
در مجلس تا الان بحث شده که بالاخره این موضوع میخواهد مطرح شود، فعلا در مورد آن بحث میکنیم، فقط یک مطلبی را باید بگویم ما زمانی به بحث افزایش قیمت انرژی میرسیم که به قشرِ پایین و ضعیفِ ما فشار وارد نشود یعنی فشاری متوجۀ آنها نشود، لذا مدلی را انتخاب میکنیم که کمترین تورم و فشار را به این قشر داشته باشد، پرمصرفها با این افزایش قیمت مواجه شوند و دولت و مجلس هر دو اعتقادی بخواهند این کار انجام شود، نه اینکه دولت بگوید من انجام نمیدهم و مجلس بگوید انجام بدهید، بعد دولت بگوید من که نمیخواستم دولت گفته انجام شود، اگر این چند پارامتر را کنار هم بگذاریم به این نتیجه میرسیم که اتفاق خواهد افتاد، ولی معمولاً در این ۵ سالِ گذشته که من در مجلس حضور دارم به همین دلیل که اینها با هم هماهنگ نمیشدند افزایشِ قیمتی هم صورت نگرفت و من پیشبینی میکنم البته نمیدانم حالا شاید دو سه روز دیگر اتفاقاتی بیفتد، ولی پیشبینی میکنم که اتفاقی نیفتاد.
خبرنگار: یعنی افزایش قیمت بنزین را نخواهیم داشت؟
تاجگردون: پیشبینی میکنم که نشود اگرچه دولت اختیار هم داشته چه در سال ۹۶ و چه در سال ۹۷ و همچنین برای سال ۹۸ قیمت حاملهای انرژی را افزایش دهد.
مجلس تمایل دارد هر چقدر منابع در بودجه تامین میشود به بحث افزایشِ حقوق و مستمریها اختصاص یابد
خبرنگار: یک موضوع دیگری هم که واقعاً برای مردم جدی و مهم است بحث افزایش دستمزدها و حقوق و مزایاست، با توجه به افزایش قیمتهایی که ما امسال داشتیم شاید حقوقها برای سال آینده کفاف ندهد، برای این هم در بودجه فکری شده است؟
تاجگردون: من عدد را خدمتتان بگویم امسال حقوق و دستمزد چه برای کارکنان دولت و چه مستمریبگیران و چه همۀ آنهایی که به نوعی از دولت حقوق میگیرند در سال ۹۷ حدود ۲۷۰ تا ۲۸۰ هزار میلیارد تومان است، اگر در سال ۹۸ این عدد را بخواهیم ۲۰ درصد رشد بدهیم که الان دولت در لایحهاش آن را پیشبینی کرده است، حدود ۳۱۰ هزار میلیارد تومان میرسد، یعنی از بودجۀ ۴۰۷ هزار میلیارد تومانی دولت، ۳۰۷ هزار میلیارد تومان آن حقوق کارمند دولت یا مستمریبگیر و یا کسانی است که از دولت مواجب میگیرند و در این میان تنها ۱۰۰ هزار میلیارد تومان برای کلیۀ کارهای دولت مانند کارهای عمرانی، ثبت، صدا و سیما و … باقی میماند.
ما اگر بخواهیم حتی این ۲۰ درصد را ۳۰ درصد کنیم یعنی ۳۰ هزار میلیارد تومان دیگر پول میخواهیم، با این فضایی که من عرض کردم واقعاً این کار سخت است البته مجلس کلاً تمایل دارد هر چقدر منابع در بودجه بتوانید را تامین کند و در بحث افزایشِ حقوق و مستمریها بگذارد بخصوص برای قشر پایینتر و همسانسازی حقوق بازنشستگان، ولی فعلاً داریم بودجه را جلو میبریم ببینیم به کجا ختم میشود؟ ولی اعداد اینهاست که میدانم با تورم ۳۸، ۳۹ و ۴۰ درصدی این عدد ناچیز است.
نمیدانم چرا یارانه ثروتمندان حذف نمیشود/ ۹۸ درصد مردم یارانه میگیرند/ استانی شدن یارانه ها باعث آشفتگی در جامعه میشود
خبرنگار: یکی از سوالاتِ خیلی مهمی هم که در جامعه وجود دارد بحث حذف یارانۀ پردرآمدهاست چرا یارانۀ آنها واقعاً حذف نمیشود؟
تاجگردون: نمیدانم واقعاً، چون ما همیشه به دولت فشار میاوریم، ولی کم نمیکند، تکلیف میکنیم کم نمیکند الان ۹۷ تا ۹۸ درصد مردم دارند یارانه میگیرند، دولت هر سال به ما میگوید کم میکنیم، ولی کم نمیکند!
خبرنگار: در طرحِ جدیدِ دولت هم امیدی نیست؟
تاجگردون: که چه؟
خبرنگار: همین بحثِ حذف یارانۀها.
تاجگردون: نه بابا! ۷ سال است دارند میگویند هیچ اتفاقی نمیافتد!
خبرنگار: اینکه میگویند میخواهیم آن را استانی کنیم چه؟
تاجگردون: آنکه اصلاً یک خطای دیگری است که به نظرم آشفتگیِ جامعه را خیلی بیشتر میکند و هیچ اتفاقی هم نمیافتد.
خبرنگار: چرا؟
تاجگردون: به عنوان مثال در استان کهگیلویه و بویراحمد، استاندارِ من کجا میتواند در محیط کوچکی بگوید یارانه فلان شخص را حذف کنید؟ حالا اگر از اینجا کهگیلویه و بویراحمد را حذف کنید دیگر نمیتواند بیاید تهران، ولی آنجا که دمِ دستش است را چگونه میتواند حذف کند؟ در تهران شما نمیتوانید یارانه را حذف کنید آن وقت میخواهید بروید مثلاً در استان سیستان و بلوچستان یارانه افراد را حذف کنید؟! حتی نابرابری هم با این طرح بیشتر میشود. شما شاید در تهران بتوانید ۳۰ درصد یا ۲۰ درصد یارانه افراد را حذف کنید اما در مناطق محروم چگونه میتوانید حذف کنید؟ شما اینجا حذف میکنید دوباره همینجا خرج میکنید، من بعید میدانم این طرح به نتیجه برسد و مجلس با آن موافقت کند، این خطایی است که آشفتگیِ جامعه را بیشتر میکند.
خبرنگار: این موضوع باید بیاید در مجلس تصویب شود؟
تاجگردون: اکنون در لایحه بودجه این موضوع قرار داده شده است اما ما هنوز به آن قسمت در کمیسیون تلفیق بودجه نرسیدیم، ولی پیشبینیِ من این است که این موضوع حذف میشود یا به روش دیگری اصلاح میشود یعنی میخواهم این را بگویم که دولت ۷ سال این کار را انجام نداد و حالا توپ را در زمین استانها و استاندارها و اینطور چیزها انداخته است.
اگر هیات رئیسه با تحقیق و تفحص از مجلس مخالف بود، آن را به کمیسیون برنامه ارجاع نمیداد/ برخی نمایندگان دلیلشان برای تحقیق و تفحص از مجلس حال گرفتن از لاریجانی بود
خبرنگار: آقای دکتر داستانِ تحقیق و تفحص از مجلس به کجا رسید؟ گفته میشود شما این مساله را متوقف کردید و برخی از نمایندگان هم مخالفتِ رئیس مجلس را دلیل صورت نگرفتن این موضوع میدانند، به نظر شما دلیلِ اصلیِ تحقیق و تفحص از مجلس چیست و چرا با این مساله مخالفت شده است؟
تاجگردون: فرآیند تحقیق و تفحص اینگونه است که برخی یک یا چند تن از نمایندگان موضوعی را برای تحقق و تفحص مطرح میکنند به کمیسیونِ مربوطه ارجاع میشود، اولاً اگر رئیس یا هیات رئیسه مخالف بودند که آن را به کمیسیون ارائه نمیکردند تا بررسی شود، ما جلسه تشکیل دادیم و دیدیم نمایندگانِ محترم نوشتند که تحقیق و تفحص از مجلس از دورۀ ششم تا دورۀ دهم باشد، درخواستدهندگان تشریف آوردند کمیسیون و ما گفتیم این چیست؟ ما تحقیق و تفحص را از چه میخواهیم انجام دهیم؟ از ساختمانش؟ از بودجهاش؟ آدمهایش؟ بعد دور ششم تا دور دهم که ۱۰ سال هم اگر بنشینید نمیتواند انجام دهید.
یکی از نمایندگان گفت که آقا ما میخواهیم تحقیق و تفحص از کارِ لاریجانی بکنیم و حالِ ایشان را بگیریم، چون میدانستیم نمیتوانیم اینطوری بنویسیم به همین دلیل نوشتیم از دور ششم تا الان، گفتم حالا ما برویم آقای کروبی را از کجا بیاوریم که میخواهیم از او تحقیق و تفحص کنیم؟! بعد به آنها گفتیم شما بروید این را دقیق بنویسید که تحقیق و تفحص از چه چیزی میخواهید انجام بدهید؟ یعنی از بودجه است؟ ماشینهایش است؟ چه چیزی است؟ عملکردش است؟ بنویسید و بیاورید که ما بتوانیم گزارش آن را به هیئت رئیسه ارائه بدهیم.
چند بار پیگیری کردیم و گفتند آقا شما آن را رد کنید چرا سوال میکنید؟ شما بگویید رد شد، چون رد هم شود باید برود در مجلس، گفتم برای من زشت است چیزی را رد کنم! من یک دو بار به آنها نامه نوشتم و به هیات رئیسه هم نامه نوشتم که این موضوع را مشخص کنید که ما تصمیم بگیریم، آخر چه ترسی است که مثلاً مجلس را تحقیق و تفحص کنیم؟ من که خودم هر سال دارم از بودجه تحقیق و تفحص میکنم و از این موضوع استقبال هم میکنیم، ولی واقعیتش چیزی را میخواهیم به صحن گزارش بدهیم باید یک چیزِ مُتقن باشد، دوستان عزیز ما هم تشریف آوردند، گفتند ما میخواهیم از لاریجانی سوال کنیم و یک خُرده حالِ او را بگیریم، شما دیگر تصویب کنید و بدهید برود ما حرفهایمان را در صحن بگوییم، یک مقدار من چیز ندارد.
حدود ۱۴ میلیون تومان حقوق میگیرم/کارت حقوقیام را تقدیم همسرم کردهام/ یک ریال از حقوقم در جیبِ شخصیام نمیرود/ نمایندگان اصطلاحا یک کارتِ حلال و کارتِ حرام دارند
خبرنگار: میشود من در زندگیِ شخصی شما وارد شوم و بپرسم در حالِ حاضر چقدر حقوق میگیرید؟
تاجگردون: من عضو هیات علمی دانشگاه هستم، اگر اشتباه نکنم ۷ میلیون و خردهای حکمم است و از همانجا هم حقوق میگیریم و حقوق مجلس هم همین حدود است، من از همان هیات علمی یک کارتِ حقوقی از بانک ملی دارم که تقدیم خانمم است و ایشان برداشت میکند. نمایندگان یکسری هزینههایی دارند، هزینههای دفتر که این هم کارتِ جداست ما اصطلاحاً میگوییم کارتِ حلال و کارتِ حرام، میگوییم این کارتِ مالِ خودمان نیست مالِ هزینههایی است که ما باید انجام بدهیم، هزینۀ دفترِ کار من، من حدود ۱۰، ۱۲ تا کارمند دارم که از شهرستان تا اینجا که اینها را معمولاً تقسیم میکنیم هزینههای آمد و رفت، بلیط هواپیما، هزینههای اداری و این چیزهایی است که پرداخت میشود، یعنی دریافتی من اینطور نیست یعنی مالِ من حقوقم همین است البته میدانم حقوقِ بازنشستگیِ خانمم روی آن کارت خرج میشود یعنی مالِ ایشان هم خرج زندگی میشود و مابقی هم واقعیتش را بخواهید این کارتِ من حتی یک ریالش در جیبِ شخصیِ خودم نخواهد رفت.
خبرنگار: آقای دکتر زندگیتان پرخرج است!
تاجگردون: بله زندگی پرخرج است، البته یک مقدار تَمکنِ مالی به دلیل پدری و ارث پدری، زندگی و وضعم بهتر است، ولی نمایندگانی که بخواهند واقعاً سالم زندگی کنند و خوب زندگی کنند که در شانِ نمایندگان باشد و آلوده نشوند واقعاً این عدد برای آنها عددِ مناسبی نیست و در این شرایط کنونی و مراجعاتِ زیادی که به آنها میشود، نمایندگان شهرستان همیشه مهمان دارند، همیشه باید بروند و دستشان همیشه باید در جیبشان باشد، مثلاً فقیر به آنها مراجعه میکند، مستمند، کمیته امدادی خیلی به آنها مراجعه میشود بخواهند سالم زندگی کنند خیلی سختشان است، ولی واقعاً عدد من همین است و بیشتر از این هم زندگیِ شخصی خودم است که اگر چیزی باشد.
شرکت بیمه ندارم/ یک سرِ سوزن فعالیت اقتصادی ندارم/ بعد از حضورم در مجلس دبیرکل سندیکای بیمه را کنار گذاشتم
خبرنگار: یک شرکت بیمه هم ظاهراً آقای دکتر دارید؟
تاجگردون: من؟!
خبرنگار: بله.
تاجگردون: نه! من یک ذره یک سرِ سوزن فعالیت اقتصادی ندارم، نداشتم در دورۀ آقای دکتر احمدینژاد که چند سال دیگر مسئولیت نداشتم و البته نمیگویم فعالیتِ اقتصادی میکردم در یک شرکت یا موسسه مشاوره میدادم، من یادم است یک جایی مشاوره میدادم هفتهای یک روز میرفتم به اندازۀ حقوق همین الانم از آنجا دریافت میکردم، ولی از روزی که وارد مجلس شدم تمام فعالیتهای دیگرم را کنسل کردم، احتمالاً سندیکای بیمه را میفرمایید که در آن دوره من دبیرکل سندیکای بیمه بودم که بعد هم وقتی آمدم مجلس آن را کنار گذاشتم، همیشه هم گفتم من هیچ فعالیتِ اقتصادی نداشتم و قائل به این هم نیستم، چون برای ما درست نیست که این کارها را کنیم.
سوال: یک سوال هم باید ابتدای برنامه میپرسیدم در یک جمله آخر برنامه دو تا عمل داشتید الان وضع و حالتِ جسمانیتان مساعد است یا خیر؟
تاجگردون: خدا را شکر به دعای خیر مردم و عنایتِ خداوند متعال، بله الحمدلله خوبم و فکر میکنم خوب باشم، چون کارِ فشرده تلفیق را هم با همین وضع شروع کردم، البته همۀ دوستان توصیه داشتند که نکن، ولی واقعاً در شرایطِ بد کشور احساس مسئولیت کردم وگرنه منطقی بود که من حداقل ۷، ۸، ۱۰ ماه استراحت کنم، ولی خدا کمک کند تا حالا کمک کرده از این به بعد هم کمک میکند


تاج گردون ………ایکنه بعضه راست.
خدا حفظت کنه دکتر
۱_چرا …….بگویی آقای تاجگردون که گیر بیفتی؟معلوم هست که خیلی دوست داری به دولت بروی ولی حتی تعارفی بهت نشده وگرنه می گفتی چه پستی.
۲_ چقد ضد و نقیض!! شما از یک طرف ادعا میکنی که من به دولت گفتم و تذکر دادم و چنین و چنان بعد که می رسه چرا زودتر نگفتی میگی دخالت نمیکنم؟؟
۳_ جالبه که تنها عملکردت تو هفت سال برای مردم بدبخت حوزه ات یه بافت فرسوده بوده اون هم چقدر بی دلیل طرحش کردی. بابا قبلیا که صد برابر تو کار کردن
۴_ واقعا متاسفم رئیس کمیسیون بودجه و تلفیق کشورم اینقد بیسواد و غیر شفافه
ناشناس گفت:
دی ۲۸, ۱۳۹۷ در ۱:۳۵ ب.ظ
کاش، تهاترارزی مورد پیشنهادبنده یا بهتر بگم تسویه مانده بدهی مطالبات وبدهی ها ،که بیش ازدودهه است اطلاع رسانی میشود بجای تهاترریالی اتخاذ وعملیاتی میشد.چون تهاترارزی یا تسویه مانده ءگردشدهء مطالبات وبدهی ها میتواندجلوافزایش نقدینگی وخلق زائدو بیهوده ریال رابگیرد و،از،دسترس خارج کردن منابع ارزی کشور (بدون ورودِ کالا و از طریق بازیهای پولی -مالی ومدیریتی) را بگیردوازتصمیمات خلق الساعه وبعضا محاسبه نشده وکوروبازی با اعدادممانعت بعمل آورد واتفاقا،خود،باعث بهبود ساختارپولی-مالی شود وسرمایه گذاری و اشتغال ورونق اقتصادی راشدت بدهدوبودجه راازحالت مصرفی خارج وبارفتارهای مالیِ بهینه ومنتهی به تراز وبیلان، وآنلاین ومکتوب که حتمانیازبه ساز وکار های خوددارداقتصاد را بهبودببخشدضمن اینکه حتی در شرایط تحریم میشد بصورت تقسیطِ چندساله این ماندهء جمع وتفریقِ بدهی ها ومطالبات را پس از گرد کردن بصورت ارزی و درازمدت ترتسویه کردودر جای خود از رویکرد ارزی برای رفع نیاز ها وسرمایه گذاری بهره بود (بدون نیاز به چنج) ودغدغه ریالی وچاپ پول یا استقراض یاخلق نقدینگی را نداشت ومثلا سازمان میتوانست نیاز ارزی سازمانی دیگر را مرتفع وخود به ریال تجهیز گردد ومیشدازاین وضعیت مالی-پولی واقتصادی واجتماعی عبورکرد که حتماریشه درنظام مالی وساختار اقتصادی با تاثیرمتقابلِ ناشی از روشهای عجیب وغریب وناسازگار با اقتصادکشوری مثل ما باتمام خصوصیات خوب ومعایبش وچنج ارزبرای مصرف درداخل داردتاجائیکه بکلی بنظر میرسیدازریل مالی و حسابرسی پولی و حجمیِ مالی وآماری خارج شده، به گزارشات تلفنی وپیام گونه وصرفا گمانه و اعداد اکتفا میشود وشاهد متاسفانه بی خبری از حجم ومصرف ریالی ویا شاید ارزی هستیم وجالب است که حسابداریهاومالی ها هم متوجه،کاستی ها و انحرافات حجم وریال مصرف شده یا در حال مصرف یا خدای نکرده خلاف نمیشوندوبه نتایج پرینت های کامپیوتری بسنده میشود وتحلیل وبررسی وکاربرگ زده نمیشودکه اگر بجای روشهای دیگر با ترازهای مالی -پولی، تصمیمات اتخاذو مدیریت اعمال شود خودِ تراز مالی وگزارش های واقعی ازدفاتر، راهبردِنوع برخورد با موضوعات رانشان میدهدومانع اغلاط میشودکه میشود گفت کاستی ها ناشی از ضعف مفرط در خزانه داری وبانکداری وبه تبع آن تصمیمات بانک مرکزی ومدیریت اجرائی برمیگرددکه عامل پدید آورنده این نوع مشکلات است که خدا را شکر بالاخره بعد ازسالهانگرانی از ورشکستگی صندوق ها بهمت نماینده شهرمان که ازتمام ظرفیت فرهیختگی شهرستان بطرق گوناگون برخوردارمیشوندحداقل تن به تهاتر ریالی داده شد که البته بودجه را تسطیح میکند وبدرد بودجه سالیانه میخورد اما زیربنائی واساسی وپایدار به مفهوم اصلاح روشها وساختار پولی ومالی واقتصادی نیست هرچندقابل
تقدیراست که هدف موکلین از اعزام ایشان به مجلس جز این ،که، متاسفانه این موارد دست خوش طلاطم شده بودند وترمیم وتسطیح آن توسط کسی که برنامه وبودجه ای بوده است آسان تر مینمود،نبوده است که البته نباید اجازه داده میشدمشکلات انباشت شودوبایداصولا بهنگام عمل میشد تا منجر به تغییرساختارمالی و پولی وبهینه شدن میشدوبه ساختارهای پیشرفته تروبلکه تلفیقی ومتمایزازپروژه وسازمان باافزدون همآهنگ کننده (کوردینیتور) ومتدهای بهتری که ابدا خلا علمی اش نبودشیفت میشد وجبران مافات میگردید که جای شکرباقیست که امیدوارم تامل بیشتری بر روی تهاتر ارزی شود تاهمگان بدانند ارز برای چنج کردن(جز در موارد نادر)نیست وباید یا پس ازکسب درآمد وعبوراز خزانه داری،در بانک مرکزی ذخیره یا در خارج سپرده و پس از تخصیص اندوخته های لازم نگهداری شود یا به اقلام اساسی بدون تغییر قیمت در داخل یاسرمایه گذاری وفناوری اختصاص داده شودطوریکه اتفاقا نه تنهانبایدازمیزان آن(جز درموارداضطرارولازم و استراتژیک)کاسته شود بلکه بایدباسرمایه گذاری،علاوه بر اشتغال ودرآمد، مابه ازاء نیز داشته باشدوحداقل این است که اگرهم مابه ازا نداشت اصل ذخایر نبایدجزموارد خاصِ یادشده مصرف شود ودائما باید به مثابه پشتوانه عمل کندکه لازم است همینجا اشاره کنم که ورود درآمدهای خودگردانی،که بصورت بسیار رهاوبعضاهدایت نشده وهدفمند در دهه های گذشته مرسوم گردید وبنوعی خود از عوامل پدید آورنده گره های کور اقتصادیست به خزانه ،تعارضی ایجاد نمیکند طوریکه فقط نیاز به یک دستور العمل مالی دارد تا دولت ها نیز زودتر وبهتر تحقق درآمد ها را با اختیار گردش پول داشته باشند وکافیست به محض واریز هر درآمد خودگردانی در خزانه درصد ثابتی سند زده شود وبرای مصارف جاری کارسازی شود ومابقی بمثابه اندوخته احتیاطی وقانونی در نزد خزانه بماندکه از مهمترین اقداماتیست که باید هر چه زودتر انجام شود تا بودجه ها با تیب خاطر بیشتری بسته شود ودر صورت افزایش درآمد ها دولت ها بتوانند سیاست های خود را در رونق یا مشکلات عارض شده ،ملموس عملیاتی کنند مثلا حتی از میزان مالیات وعوارض وتعرفه بکاهد وارزانی را رقم بزند وقص الهذا
۰
۰
پاسخ
ناشناس گفت:
دی ۲۹, ۱۳۹۷ در ۴:۱۴ ب.ظ
چند روز پیش نوبخت گفته بود که نه کشتی داریم که نفت ارسال کنیم نه میتوانیم بیمه کنیم ،سوئیفت هم که تکلیفش معلوم است( چون به جائی دسترسی ندارم) فکر کنم رئیس برنامه وبودجه مجلس این پیام را بخواند لذا پیشنهاد میشه همین امشب این خبر برود روی آنتن که هر کشوری نفت میخواهد میتواند کشتی بفرستد واز ایران پای اسکله نفت بخرد وبا بیمه خود، نفت را ببرند وترجیحا وجه آن را با طلا پای اسکله بپردازند وتسویه کنند که در این میان الزام تسلیم طلا فقط متوجه آمریکاست لذا ایران جز آمریکا با یک درجه تخفیف نفت را با دلارهای رایج وارزانتر از دیگران ،حاضر است نفت را در اختیار جهان قرار دهد وهیچگونه محدودیتی قائل نشود لازم به ذکر است که بعد از جنگ جهانی، آمریکا فاقد پشتوانه ارزی برای پول ملی خود است وپشتوانه را که پیشتر انس بود را کنار گذاشت وهم اکنون دلار آمریکائی شدیدا متورم وبدهی را برای آمریکا ببار آورده است که هر روزه از طریق بیلبوردها توسط فدرال رزرو وتوسط ایشان مدیریت میشود وبعبارتی این اقتصاد بادکنکی، وناچار است که تحریم را با این خبر بردارد تا بداند ایرانی کیست ونباید اورا به سختی انداخت
۰
بنظر میرسدباید رویکرد ارزی کشور در بودجه تغییر کند ونیاز ارزی سازمانها ودولت ،با حفظ کارکرد مفهوم واقعی تنخواه ،بصورت تنخواه کارسازی شودوامری جاری تلقی گردد تا از چنج ارز به هر شکل جز موارد اجتناب ناپذیر اجتناب شود وکشور را دچار نقدینگی افسار گریخته نکند بعبارتی نیاز ارز مصرفی در همه موارد مورد نیاز از این پس بدون آمدن در بودجه ،با پیشبینی نیاز سالیانه ،پیش از ذخیره شدن در بانک مرکزی واز خزانه پرداخت میشود وطبیعیست که فقط لازم است برابر مصرف ارزی با محاسبه ءدر شرف مصرف، یا قطعی شده ارز تخصیص یابد بنابراین اصولا دیگر چیزی با پایه ارزی در بودجه نمیآید وبعبارتی بودجه کشور بطور چشم گیری از نظر رقمی وریالی کاهش مییابد وتنها زمانی به بودجه اضافه میشود یا بعبارتی خرج یک سال یا سرمایه گذاری سالیانه معلوم میشود که قطعا اقدامی ارزی صورت پذیرفته باشد مطمئنا دوستان میدانند که رقم تنخواه همیشه ثابت است که برای پیش بینی ها لازم است بمیزان نیاز جاری ونه بیشتر بصورت ارزی در بودجه بیاید ،الآن که داشتم این مطلب را مینوشتم تصادفی پیش آمد وخسارتی متوجه شد که معنی اش این است که حقوقش را کسی دیگر میگیرد ضررش را صرف دوستداشت کشور مردم میدهند که دستشان هم بجائی نمیرسد واز این طریق امید دارند شاید نمایندشان یا کسی بخواند ودر سطح کشور پیشنهاد بدهد که امیدی باین هم ندارم در ضمن پیشنهاد بافت فرسوده هم توسط اینجانب پیشنهاد شد که علتش این بود که احساس کردم اگر بصورت سراسری انجام شودهم اشتغال زاست هم برای شهرداری ها درآمد ایجاد میکند هم ساختمانها ایمن وتولید مصالح ساختمان فعال میشود که مربوط به دور اول شهرداری زینل زاده است چون میدیدم که با تسهیل گری دولت که پیش تر شروع شده بود فعالیت بسیار کُندبود که در شهرهائی مثل شیراز در بافت های فرسوده شروع شده بود لذا الزام باز کردن معابر وتهیه نقشه بافت فرسوده را از جانب دولت وشهرداریها لازم دیدم برای نمونه بحث بنده از شورای اول این بود که علاوه بر این کار ،باید کاری کرد که ارزش اقتصادی شهر بالا برود که میتوانست با این رویکردو با احداث یک میدان بزرگ از حدفاصل کارخانه برق شرکت نفت تا بازار روز فقط با یک جدول گذاری وسه باند آسفالت این ارزش چون اصفهان هزار برابری شود وبا واگذاری زمین اطراف به حرف وموارد مختلف مثل مسجد وکتابخانه وبازار وورزشگاه زمستانه و…..با یک معماری توسط خود مردم میتوانست تحت نظارت دفاتر فنی انجام شود مثل ۲در هزار نفت که آنهم در اولین شورا ،با قصد انجام اینکارها وسرمایه گذاری وایجاد اشتغال بواسطه امتیاز نفتی بودن ،پیشنهاد شد
در مورد اتفاقات ماههای گذشته بلافاصله با اطلاع رسانی به فرماندار شهر ودیگرانی که دستی بر آتش داشتند (با هر گرایشی) در روزهای اول ،همراه با راه حل ،با قصد ارسال برای مسئولین کشور واز جمله رئیس برنامه وبودجه مجلس که نزدیک ترین فرد به بدنه اقتصادی بود ،احساس خطر کردم ومتوجه شدم ،دارد اتفاق ناگواری میافتد که از قصه اقدامات بعدی که آیا اطلاع رسانی بعدی شد یا نه ؟بی خبرم ،آنچه مسلم است با پدید آمدن موضوعات ارزی وریالی باید بهنگام عمل میشد که هم اکنون هم راه دارد وبا بودجه نویسی اینچنینی ؛اصلاح وترمیمی صورت نمیگیرد همچنانکه با مقصر دانستن این وآن هم نمیشودوباید تا دیرتر نشود در همین بودجه پیش بینی های پایه ای شود وهدف برگشتن به دلار ۳۷۰۰ تومان است ونباید این راه تورم سالیانه ادامه واستمرار شود که فقط تا ناکجا آباد میرود همین طور در مورد سیاست هائیکه باید در خصوص آب ،کشاورزی ومحیط زیست اتخاذ شود وباور کرد که میشود بدون نیاز به تکنولژی پیشرفته هم خیلی کارها کرد که از این نگرانی ها خارج شد که پیشنهادات این بخش هم دارد در وزارت نیرو خاک میخورد
در مورد پیشنهاد طرح سلامت نیز به همچنین بعد از پیشنهاد بنده،تا اونجا که در شهر خودمان دیدم وزارت خوب پیش رفت اما کلید این پبشنهاد پول وبودجه نبود وبلکه هدف این بود که بودجه های مصرفی زیاد کاهش یابد ووضعیت درمانی سامان بگیرد که باید از نظر نرم افزاری وسخت افزاری کارها انجام میشد مثل جمع کردن تمام پلی کلینک ها وسایر ابزار پزشکی در بیمارستانها وحذف بیمه از مطب های خصوصی ومجهز کردن بیمارستانها به درمانگاهها وپلی کلینیک های مجهز تر وآماده تر،طوری که بیمار با مراجعه به پلی کلینیک های بیمارستانی بتواند در صورت تشخیص مرحله ای ودرمانی از انواع سرویس های پلی کلینیکی وکلینیکی برخوردار شوند ضمن اینکه مطب های خصوصی هم میتوانستند بصورت آزاد کار خود را ادامه دهند این یعنی بهره گیری کامل از فضای بیمارستانی ومنطقی کردن درمان وغیر ،تا اگر مثلا لازم است بیمارگوارشی کلنوسکوپی شود اینکار در بیمارستان بعد از درمانهای تخص۱ی بالینی انجام شود ضمن اینکه دارو وهزینه های پاراکلینیکی به نفع دولت ومردم کاهش مییافت واز قضا قیمت داروی وارداتی هم مدیریت میشد وبا ارز دولتی به قیمت دولتی در داخل عرضه میشد وبرای این مدیریت ،انبارداری داروی وارداتی ویا خاص بهتر محقق میشد تا رویکرد از صرف هزینه کردوبیزینس که واقعا در درمان نباید باین شکل رها باشد ،خارج شد وبه اقدامات بهینه پرداخت که ملاحظه میفرمائید بودجه کفایت میکرده است ودیگر حجم بالائی از ارز نمیرفت توی شکم دارو ،یا ابزار پزشکی یا پلی کلینیکی
باسلام وخسته نباشی به هردو بزرگوار؛ اینکه اطلاعات خوبی را به طورنسبی بیان نمودیدجای تشکر دارد؛ هرچند که برخی نکات بیان نشد ولی امیدوارم آنچه راکه اظهار نمودند واقعی و صادقانه باشدکه مورد قبول وپذیرش مردم قرار گیرد.
متعاقب فرمایشات ایشان چند نکته دیگر لازم است یادآوری شود وآن اینکه اساسا هر یارانه ای باید با متد سرپرست خانوار وبا اعمال حق افراد خانواده باشد حتی اگر به یک نفر تقلیل یابد دوم اینکه این رقم رقم بودجه ای نیست اما چگونگی جذبش وتخصیصش از ابتدا مشکل داشت که بارها متذکر شدم مثلا باید با فروش هر لیتر حامل باید سهم شرکت نفت ودولت بطور اتومات از ابتدا تفکیک وبحسابشان میرفت که ناچار نشد از جای دیگر دریافت یا جابجا شود،وباید حسابش مستقل میبود یعنی در دفاتر مستقل عمل میشد مثل درآمد خودگردانی ها یا مالیات بر ارزش افزوده (که این یکی خیلی جای تامل دارد وپولش نباید پیش از انعکاس در خزانه بخرج گرفته شود ویا تخصیصی صورت گیرد)که حتما معنی اش این نیست که مثلا پول خودگردانی جائی را ،جای دیگر بخورد بلکه هدف اینست ،و سیستم های مالی هم همین را دیکته میکند که هر درآمدی باید والزاما بحساب خزانه برود وهمانجا معلوم شود با یک کارسازی ساده ،سهم مثلا خودگردان در صورت اتخاذ خودگردانی یا هر تخصیص قانونی دیگر وردیفش برود یعنی مثلااگر برق خودگردان شد به محض کسب درآمد ،این دریافت در عین حالیکه تمام یا قسمتی از آن به خزانه واریز میشود اجازه برداشت هم میشود توسط خودگردان میسر ساخت که کار مالیست لذا امور نباید بشکلی پیش رود که رئیس جمهور پس از گذشت چند ماه متوجه شود که چه انحراف واشتباهی صورت گرفته است یعنی همان چیزی که حتی بنده هم که در دولت نیستم ،با شروعش متوجه شدم وهشدار دادم وراه حل ارائه کردم که همه اینها ضعف سیستم هاست چگونه من متوجه میشم وقتی قرار است پول حامل بحساب شرکت ریخته شود دولت باید بدود تا این پول را با تاخیر فراهم کند ،اما بدنه اقتصادی کشور متوجه نمیشوند که از روز اول معلوم بود واز قضا همین هم اطلاع رسانی شد یا همین مالیات بر ارزش افزوده که ابتدا مالیات بر مصرف بود که باید بدون تلقی تعرفه ،نیابتا بر واحد کالا در مبادی ورودی ومراکز تولیدی باید اعمال میشد نه اینکه باعث رکود شود که باید تجدید نظر شود چون این پیشنهاد هم برای اقتصاد غیر نفتی ارائه شد ودقیقا عکس عمل شد وواقعا روزیکه شنیدم پول این درامد را معترف شدند که در شهرها به پارک سازی وغیره مستقیما اختصاص میدهیم متاثر ومتاسف وافسرده شدم که ای داد ،ما این متد ها را از کجا خلق میکنیم وبازخوردش چیست باین میگند انباشت مشکلات توسط سیاست گذاران وتصمیم گیرندگان اجرائی کشور که بشکلی تحمیل میشود وبعد از هرز منابع ،صدایش در میآید
معتقدم گزارش تلفنی وشفاهی وعدد ورقم به رده بالا ها که مسئول مستقیم ومدیر تمام کننده ء این موارد هستند،مثل رئیس جمهور ،وزرا،مدیران کل وبه تبع آن هر سه قوه باید با تراز مالی باشد تا ماخذرسیدگی ها وکنترل وهدایت وپیش گیری از انحراف باشد ومثلا اگر هزینه ،از زیرِدست مدیرکل ووزیر در رفت ،در ریاست جمهوری یا معاونت ها بشود انگشت گذاشت روی آن که مثلا با این تعداد نیرو واین سرویس ،چه دلیلی دارد که هزینه ها چند برابر شده باشد یا اصولا هزینه ای شده است یا مرتبا تکرارشده است وبهینه نگردیده است وتلفات اوج گرفته است که همین را بنده اسمش را پنجاه سال پیش گذاشتم مهندسی مالی که بعدها بعضی روی آوردند به جزوه نویسی ،که بکلی در تعارض این اهداف یا دارای نقصان فرآیندی بود که آدم نمیدونه چه باید بگوید مثل این میماند که ترافیک شهری قفل کرده باشد وروان نباشد واشکال در تغییر مسیرها وعلائم راهنمائی وزیر ساخت های ترافیکی (مثل دور برگردانهای سطحی ،که اخیرا پبشنهاد داده ام ودهها نتیجه مطلوب ومنفعت وکاهش انرژی را دارد)بعد کسی بیاید پیشنهادی بدهد وتا آخر عینا پیش نرود ودست خوش سلیقه یا اهداف دیگر قرار گیرد که موردش را در گچساران داشتیم وشاید ۱۵ سال بدنبالش بودم تا اینکه با بکار گیری تنها چند مورد ،با وجود حذف ،یک خیابان اصلی ،روان سازی انجام شد هر چند بنده بجای جدا کننده های رنگی به رنگ معتقد بودم که فرهنگ سازی هم اتفاق میافتاد هر چند توفیق شرکت در همایش ترافیک شهر نشدم که اگر شرکت میشد شاید چشم اندازهای دیگری را صِرف علاقه مندی مسئولین فعلی ،محقق میشد
بنظر میرسدباید رویکرد ارزی کشور در بودجه تغییر کند ونیاز ارزی سازمانها ودولت ،با حفظ کارکرد مفهوم واقعی تنخواه ،بصورت تنخواه کارسازی شودوامری جاری تلقی گردد تا از چنج ارز به هر شکل جز موارد اجتناب ناپذیر اجتناب شود وکشور را دچار نقدینگی افسار گریخته نکند بعبارتی نیاز ارز مصرفی در همه موارد مورد نیاز از این پس بدون آمدن در بودجه ،با پیشبینی نیاز سالیانه ،پیش از ذخیره شدن در بانک مرکزی واز خزانه پرداخت میشود وطبیعیست که فقط لازم است برابر مصرف ارزی با محاسبه ءدر شرف مصرف، یا قطعی شده ارز تخصیص یابد بنابراین اصولا دیگر چیزی با پایه ارزی در بودجه نمیآید وبعبارتی بودجه کشور بطور چشم گیری از نظر رقمی وریالی کاهش مییابد وتنها زمانی به بودجه اضافه میشود یا بعبارتی خرج یک سال یا سرمایه گذاری سالیانه معلوم میشود که قطعا اقدامی ارزی صورت پذیرفته باشد مطمئنا دوستان میدانند که رقم تنخواه همیشه ثابت است که برای پیش بینی ها لازم است بمیزان نیاز جاری ونه بیشتر بصورت ارزی در بودجه بیاید ،الآن که داشتم این مطلب را مینوشتم تصادفی پیش آمد وخسارتی متوجه شد(چون ایستادم که پیام را بنویسم که در حال نوشتن خودروئی اصابت کرد، که معنی اش این است که حقوقش را کسی دیگر میگیرد ضررش را صرف دوستداشت کشور، دیگران میدهند که دستشان هم بجائی نمیرسد واز این طریق امید دارند شاید نماینده شان یا کسی بخواند ودر سطح کشور پیشنهاد بدهد
آقای تاجگردون کلنگ زنی لاستیک سازی دیگه چه شود الان فکر کنم تاریخ انقضاء تمام شده تاکی ……..
بعبارتی ارز جاری سازمانها بصورت ارزی در بودجه واز محل درآمد ارزی جاری پیش بینی مییابد ودر اختیار گذارده میشود تا برای مصرف آن در خرید خارجی با مشکل مواجه نشوند که این میزان همیشه ثابت است وبا ارائه هر سند ارز مورد نیاز از خزانه در اختیار قرار میگیرد تا ارز جاری همیشه بصورت ثابت در اختیار سازمان متبوع باشد لذا قضیه ذخیره واندوخته وسپرده موضوعش با این نوع اعتبار حاری یا عمرانی یا سرمایه گذاری بکلی متفاوت است وچون پنجاه سال است توضیح میدهم وکسی توجه نمیکند ناچارم در این فرصت به شرح مختصری از آن بپردازم وآن اینکه اصولا ذخیره یک چیز مصرفی نیست ودر مفاهیم مالی هم باین معنیست که پولی که ذخیره میشود فقط یک کارکرد دارد وآن اینکه حتی میشود تا آخرش خرجش کرد اما باید نهایت یا اصل آن ،یا با مابه ازا برگردد وهمیشه ذخیره بماند یعنی وقتی شما از ذخیرتان مصرف میکنید باید بدانید که مصرفی نیست وباید کوناه ،میان ویا بلند مدت با اضافه اش برگردد واجازه ندارید آنرا خرج کنید وحاجی حاجی مکه شود که معمولا همیشه در یک اقتصاد سالم چه کوچک چه بزرگ درصدی از درآمد ذخیره میشود واین کارکرد را پیدا میکند وروزیکه این مطلب را برای آقای آقازاده در زمان وزارت بر نفت نوشتم هدف از صندوق ذخیره این بود نه اینکه بگیم این ذخیره است بعد هم بنشینیم خرج کنیم وارزی هم خرج نکنیم وچنجش کنیم وکشور را گرفتار کنیم که بکلی غلط است وتعجبم از اقتصلد دانهاست .اندوخته وسپرده نیز معلوم است واندوخته وجوه ریالی ویا ارزیست که باید کنار گذاشته شود برای تعهدات یا مواردی که پیش میآید یا اضطرار یا تعهدات قانونی ومزد ودستمزد وغیره ،تا در صورت نیاز دست بدامن کار اشتباه دیگر نشدکه شامل اندوخته قانونی واحتیاطی وغیره میشود .سپرده هم معلوم است پولی که کار نمیکند را بعضی اوقات لازم است سپرده کرد که مابه ازا پیدا کتد واز ارزش آن کاسته نشود که معمولا نوع سپرده گذاری ارز اعم از اینکه ذخیره باشد یا اندوخته یا هر مورد دیگر مثل وجوه در گردش خزانه بسته به نوع تصمیم ،تصمیم گیرندگان دارد .اگر این مشاوره را به هر کشوری میدادم میلیونها دلار بحسابم شارژ میشد اما دریغ از اینکه یکسال است با هزینه خودم رفته ام تهران ودر وزارت نیرو جلسه گذاشته وادعا کرده ام میشود مسئله آب ،محیط زیست وکشاودزی را بصورت پایدار با پایداری اقتصاد روستا وبصورت ارگانیک وبا یک عزم ملی وبا امکانات پای کار بهبود داد ولی دارد خاک میخورد ومدیر روابط عمومی وزارت میترسد آنرا بگذارد در کارتابل وزیر زیر پنکه نشین ما در گرمای تیرماه که عرض کردم برای صرفه جوئی برق در حاات اضطرار وپیک یک در میان کرد که بمراتبب بهتر است مدیریت مصرف مورد اشاره ایشان بود که عملا هم اتفاقی نمیافتد واین مردمند که رعایت میکنند که تنها خواسته بنده استخدام فرزندم در نیرو بود که اتفاقا گرایشش برق قدرت است با معدل خوب که همچنان بیکار است وحق مالکیت مادی ومعنوی در صورت ،عملی شدن وپاسخ گرفتن از پیشنهادات آبی ،کشاورزی وزیست محیطی ،که در مواردی به تغییر ساختار ختم میشود
اینکه نوشته شود اینقدر برای اینجا واونقدر برای اونجا که نشد بودجه نویسی!!!!!وجوه مربوط به ذخیره یا توسعه ،درصدی از درآمدیست که سالیانه کسب میشود.وکارکرد خاص خود را دارد ونباید از ارزش آن کاسته شود وبلکه باید مابه ازاء خلق کند یعنی در جمع جبری فعالیتی که با این نوع پول میشود باید معادلش وبلکه مازاد آن برگردد در عین حالیکه نیاز ارزی خاص مثل ارز مسافر ودانشجو وهزینه های ارزی جاری دولت وچند قلم دیگربایداز محل درآمدهای ذخیره نشده مرتفع گرددتا به تقاضای ارز در بازار دامن زده نشود وکشور گرفتار چنج( با هر پولی که در اختیار است نشود (اعم از اینکه مالکیتی باشد یا دولتی یا خصولتی یا حسابهای دیداری یا جابجائی ها وغیر )تا اثرات روانی آن، پول ملی را داغ نکند،لذا تاجر اگر تاجر باشد میداند که چگونه ارز مورد نیازش را تامین کندوکالای غیر اساسی را وارد کند (اگر هم پلاک موقت وتازه کار ونو وآکبند است معلوم است که ابتدا بایدیاد بگیرد چگونه ارز مورد نیازش را بدست بیاورد تا بتواند کالای غیر اساسی را وارد کند واین را از مخیله اش تهی کند که میشود با ارز مخصوص کالای اساسی یا هر منبع دیگر در اختیارخود ودیگران که برای هدفی دیگرمنظور شده است میشود کالائی را وارد کرد ودر نتیجه گرانتر عرضه کرد وباید بداند که منع قانونی دارد وارز دولتی به هر شکلش باید بدون اختلاف قیمت وارد شود که رعایت نمیشود وبا فرض اینکه ارزی برحسب ضرورت به کالای غیر اساسی تخصیص داده شود مشمول همان نوع قیمت گذاری در داخل میشود که کالای اساسی ،مثل خیلی از داروها که تازه باید تحت نظر بازرگانی وبا انبارداری توزیع شود ،صادر کننده هم تکلیفش روشن است ومیتواند معادل ارزی که میسپارد برای اقلام وارداتی عینا پس بگیرد اینها کارهائیست که باید میشده است وبا وجود تذکرات (حداقل تا آنجا که بنده شنیده ام از سه دهه پیش از این) مثل موضوع فقر وفساد وتبعیض ویا حیل اقتصادی ،نشده است وهر سال همان بودجه وهمان سبک وسیاق .ویکبار ننشستیم ببینیم چگونه میشود ارز کشور را چنج نکرد وبلکه جز در موارد خاص ،اتفاقا همه اش را ذخیره کنیم تا کارکرد ذخیره وتوسعه پیداکند تا جائیکه با یک شوک روانی پیش از اینکه ارز اوج بگیرد کالا نه یک برابر نه دوبرابر که چند برابر میشود (در هر دو دوره دولت جدید واسبق)ولااقل گفته نشد که بازاری میتواند با حمایت قضائی کالای گران شده را مرجوع نماید وتنها ،کالائی را گرانتر تهیه کند که مواد اولیه خارجیش گران شده باشد تا از ترس ازدست رفتن ارزش سرمایه در گردش ،پیش از اوج گیری ارز ،کالا گران نشود وکشور را دچار طلاطم نکند،وخود باعث افزایش قیمت ارز نشود ومواد اولیه ای که اصولا موضوعیت نداشت وپیش از آنکه حتی مواد وارد شود بهانه چند برابر شدن شود ویکبار ننشستیم ببینیم چگونه میشود کاری کرد که بواسطه دریافت تسهیلات بانکی برای تهیه کالای بصورت نقد ،کالا یکباره بخاطر بهره بانکی ۸۰٪گران نشود ومثلا هیچوقت به کارکرد اعتباری معاملات یا تضمین از طریق اوراق (غیر ازچک)نیندیشیدیم تا نقدینگی اوج نگیرد وهر دولتی آمده سیاق چنج را در پیش گرفته است وبرای همین است که برای چند دلار ارز مسافری ودانشجو وموارد کم دیگر ، تقاضای ارزآنچنان جلوه کند که انهو کشور را قحطی زده است ،این چیزها مکانیزم خاص خود را میطلبد .وباید رفتارهای مالی ،پولی ،مدیریت اداری واجرائی سامان بیابد واز مهمترین ان مصونیت شغلی کسانیست که وظیفه حفظ وحراست از منابع کشور را دارند وپیش از هر کس باید اینان مسئولیت مستقیم داشته باشند که مستلزم نظام مالی وپولی ومدیریتی ومهندسی وانبارداری تعریف شده ومکانیزمهای خاص است که باید در بودجه نویسی هم از آن تبعیت کرد لذا وقتی مصرف سازمان، ارزیست درست نیست یکبار بودجه ریالی تصویب شود ویکبار دیگر ارز آن تخصیص یابدوسازمان ناچار باشد ریال را چنج کند ومیشود از ابتدا این کار را با مکانیزم خاص تنخواه انجام داد که به خلق نقدینگی نینجامدلذا مکانیزمها ومستندات وفرآیندها باید از ساختار تعریف شده متناسب اهداف را باید جدی گرفت وهر تصمیمی منوط به عملکردها ونیاز سنجی ها باشد تا به اهداف نزدیک شد نه اینکه با رفتارمان از اهداف دور ودورتر شد منابع کشور یک صندوق نیست که دائم از آن برداشت کرد وچیزی جایگزینش نشود آن صندوقی هم که برای ذخیره گفته شد صندوق سخت وآهنی نیست ویک سرفصل ویک حساب ویک مولفه نرم است طوریکه اگر این موارد رعایت شود نه تنها به FATFبدهکار نمیشویم یک چیز هم طلبکار میشویم ومیتوانیم منابع خود را بدون اینکه بتواند ایرادی وارد کند در جهت اهداف جاری واستراتژیک خود بکار ببریم لذا هر چند بعضی موضوعات ارتباطی به بودجه ندارد اما تغییر وبهینه سازی رویکرد ها وپیشگیری از تلفات در بودجه نویسی حائز اهمیت ویژه است که باید در بدنه برنامه وبودجه کشور تجلی یابد واز مصرف گرائی وخرج کردن وپاراف کردن فاصله گرفت وواقعا اگر کسی خود را در این سطح نمیبیند کشور را دست خوش روال معمول نکند هر چند بنده معتقدم حتی باید اعتبارات ریالی هم تنخواه شود وبا سیستمی که در خزانه طراحی میشود در عین خودگردانی یا هر حرکت مفید دیگر (اگر مفید باشد،آنهم با آمار واطلاعات ونه صوری ،طوریکه مصرف چند برابر شده باشد اما ادعای کوچک شدن را بکنیم یا اگر هم کمتر وکوچک تر شده باشد از مدار خارج باشد وحقوق وقانون وضوابط وتعهدات نشان دهد که هیچکدام متناسب شان کشور رعایت نشده باشد)در حالی که مستقل عمل میشود در خزانه انعکاس داشته باشد تا یک رئیس دولت یا مسئول هم بتواند تاثیر بگیرد هم تاثیر بگذارد وآگانه وبه هنگام ومستند متوجه روند امور قرار بگیرد وطوری نشود که بعد از گذشت مدتها تازه بفهمیم از کجا خورده ایم واین نمونه کارها کارکرد تیر غیب پیدا کند که همان شفافیت است شفافیتی که از متد وقانون وساختار واهداف سرشار است وگنگ ومبهم نیست
ناگفته نماند که آمریکا دوران طلائی خود را بعد از خاتمه جنگها ،با بازسازی اروپا بدست آورد که خرابی های حاصل شده از جنگها در خاورمیانه دست کمی از بازسازی اروپا ندارد با این تفاوت که اروپابعد از جنگها در مضیقه بود اما کشورهای خاورمیانه از تمکن ذخایر ومنابع برخوردارند وبواسطه نزدیک بودن ،باید این آمادگی مالی ،پولی،ومدیریتی فراهم میشد تا ایران بتواند با قیمت مناسب تر سرویس های لازم را به این کشور ها بدهد وخود رونق بیابد که با این نوع مدیریت مالی وپولی و……این آمادگی فراهم نشده ودر عوض منابع خود را هم به حیل گوناگون مالی وپولی از دستمان خارج کرده اندوقادر نیست در چنین مصافی در رقابت با جهان درآید که کافی بود سیستم ها قشنگ عمل کند واز مصرف ویا بهتر بگویم پرواز ارزها بسوی مبدا با سیستم ها وتغییر رویکردها وکارکردها ممانعت بعمل آورد که هنوز هم دیر نشده ومیتوان با رفع مشکلات خودساخته وبومی جبران مافات کرد که باید پرداخت به موضوعات یاد شده در پیامهای قبلی واموری که عدم انجامشان موجب نقصان شده است وهمچنان لطمه میزند ودست وبال کشور را بسته است وبه فرافکنی منجر شده است یک تصمیم خوب وسخت وتنها یک حساب بانکی ،میتواند یک کشور را با عنایت به سیستم ها وبه تبع آن فرآیندها متحول سازد حرفی که در سال ۶۰ و۶۱ به بنده راستین خدا حاج آقا سرپرستی کمیته امداد کشور گفتم که منجر شد به سازماندهی به این نهاد که به بهترین بندگان خدا سرویس میدهد وشاید بشود گفت (اگر باقی باشد)بهترین وعلمی ترین سیستم مالی را دارد وباید داشته باشد چون در همان سالها ،با مشارکت بنده هم کلاس گذاشته شد وآموزش داده شد وامتحان اخذ شد هم پیش از آنکه کامپیوتر به کشور وارد شود تقریبا کارها کامپیوترایز شد بنحویکه با یک سامری (نتیجه کل)میشد فهمید در کجا یک دختر یا پسر هفت ،هشت ساله است یا چه کسی وخانواده ای سرپناه اولیه ندارد یا چه کارها وچگونه میشود به خود اتکائی پرداخت یا چگونه سرویس مالی وکالائی داد که از قضا حتی حساب نیم بهاء کالا نیز ریالی شد که البته آنزمان یک جائی مثل بشاگرد ،محرومیتش حاد یا مزمن بود که قرار بود بطور ویژه به آن پرداخته شود وهمین سیستم دهی باعث شد کمکهای بیشتری از دولتها در جهت ساخت وساز ادارات وکمک رسانی به محرومین فراهم شود ودر ازاء کمکی که گرفته میشود سند ارائه شود وبا وجود خالی بودن خزانه در شرایط جنگی ،تحت پوشش های خود را اداره کنند چون پیش از آن بودجه ناچیز کمیته کفاف چند نفر دریک شهر را بیشتر نمیداد که امیدوارم این راه تا کنون هم طی شده باشد که حتما لازم است از رویکردهای دیگر اشتغال وخود اتکائی بیش از پیش وبا تکیه بر هوش سرشار ایرانی واستفاده از ظرفیت بانکی وپشتوانه مردمی بهره برد وبه جائی رسید که محرومی نماند واگر احتیاج به کمک مستقیم کالائی ندارد در صورت بی ذرآمدی نقدا به دریافت مساعدت توسط سرپرست خانوار نائل آید بنحویکه کمترین هزینه جاری صرف اداره این نهاد محترم شود وبه رویکرد استقلال اقتصادی خانوار دست یافت