«دور کردن چاپلوسان نیاز به رایزنی ندارد»
ولی الله شجاع پوریان در یادداشتی نوشت:
چاپلوسی از صفات منفی و رذایل اخلاقی در دین اسلام و سایر مکاتب دینی و فلسفی است و در فرهنگ های مختلف مورد نکوهش قرار گرفته است. در ادبیات غنی ایران شاعران بلند آوازه ای در دم و نکوهش چاپلوسی اشعار قدرتمندی سروده اند .سعدی در گلستان باب چهارم، حکایت ۱۲ گوید:از صحبت دوستی برنجم که اخلاق بدم، حسن نماید عیبم، هنر و کمال بیند خارم گل و یاسمن نماید کو دشمن شوخ و ناپاک تا عیب مرابمن نماید ریشه ضرب المثل بادمجان دور قاب چین در فرهنگ ایرانی نشان از دیرینگی این رذیلت اخلاقی در فرهنگ ما دارد. در بسیاری از آموزه های دینی به ویژه نهج البلاغه در حوزه حکمرانی با تاکید بر اجتناب از به کار گرفتن مدیران متملق و چاپلوس بهترین انسانها را منتقدان با نقد سازنده و برگزیده ترین مشاوران را بیان کنندگان حقیقت های هر چند تلخ معرفی کرده است. امیر المومنین (ع) در نامه ۵۳ همچنین به مالک سفارش فرموده اند و نباید دنبال کارگزاران متملق و چاپلوس باشی بلکه باید دنبال فردی باشی که حقایق را با زبان کارشناسی و علمی و پیش بینی اوضاع و چگونگی وضع جامعه برایت بازگو کنند. بدیهی است رواج روحیه تعلق. و چاپلوسی و مجیزگویی دلایل و مقدمات متفاوت و متعددی دارد که ذکر و واکاوی آن در این مقال نمی گنجد، اما به طور خلاصه تمرکز قدرت اقتصاد رانتی و تاسانی خفقان و فضای سانسور عدم توجه حاکمیت به شایسته سالاری ایجاد فضای منفعت طلبی و از اهم دلایل ترویج این روحیه در
یک جامعه به ویژه در بین مدیران میشود در ایران به دلیل فرهنگ استبدادی و زمینه های تاریخی نمونه های چاپلوسی و تعلق در درباریان و دستگاه قدرت به وفور وجود داشته و واقعیت های تلخ و قابل تاملی وجود دارد. این شاخص در میان نزدیکان پادشاهان و حاکمان سنت عنصر و ضعیف نمود. بیشتری داشته و تا به امروز نیز شاهد بروز و ظهور آن هستیم و در این روند معیوب سلطه گان متعلق بر حق گویان باند بیر ترجیح داده میشوند در ایران کنونی پدیده ای چاپلوسی، تملق، چرب زبانی، مداهنه مجیزگویی دم لیسه کرنش گری زبان بازی و فرومایگی به ویژه در میان مدیران و کارگزاران حاکمیتی و دولتی رواج فراوانی یافته است که در قالب تشبیه های اغراق آمیز در خصوص مسولان امور ظهور و بروز دارد و سوگمندانه در سالهای اخیر شباع و شیوع بیشتری یافته و به یک فرهنگ عمومی در میان آنان تبدیل شده است. دولت وفاقی در کنار اختیارات ناداشته ای که در حوزه های مختلف دارد. دست کم در این زمینه میتواند بدون کسب مجوز و اجازه و رخصت و مصوبه نقشی در کاهش این خصیصه ناپسند اخلاقی به ویژه در میان مدیران و کارگزاران دولتی داشته باشد با توجه به ارجاعات متعدد دکتر پزشکیان به نهج البلاغه و آموزههای آن در خصوص مبارزه با تملق و چاپلوسی انتظار می رود رئیس جمهور و مجموعه دولت ایشان در این زمینه قدم های مثبتی بردارند؛ اخیرا کلیپ هایی از برخی جلسات دولتی در شبکه های اجتماعی منتشر می شود که مضمون آن چاپلوسی برخی مدیران از مسئولان دولتی میباشد از این رو میطلبد که دولت و رئیس جمهور محترم به تاکیدی سخت گیرانه مدیران دولتی را از داشتن چنین روحیه ای منع کنند. فضای تعریف و تمجید در جلسات کابینه و سایر همایش های دولتی برچیده شود نصب عکس و بنر و امثالهم در ادارات دولتی و وزارتخانه ها ممنوع شود تشریفات مربوط به بسیاری از انتصابات و اینهای تودیع و معارفه سامان دهی شود در صورت سخنرانی مدیران دولتی با محتوای چاپلوسی تذکرات لازم در همان موقع به مدیران داده شود. پیام های تبریک و تسلیت در رسانه ها و اهدای گل و … به مدیران برچیده شود و خلاصه از هر اقدامی که می تواند باعث کمرنگ شدن این رذیلت اخلاقی در بین مدیران و جامعه شود استقبال کرد. بر فرض رد تئوری باتلاق پاستور دولت وفاق، مجموعه شرایط بین المللی و داخلی به گونه ای است که دربسیاری از عرصه ها بدون مجوزهای لازم نمی توان دستاورد خاصی را از دولت مطالبه کرد .حال که دولت پزشکیان در بین عامه مردم به صداقت و اخلاق شهره است می توان امیدوار بود که بتواندرویه های چاپلوسانه ای که در چند دهه اخیر درد نظام حکمرانی ریشه دوانده را حداقل در دولت خودقطع کند و یکی از شاخصهای مفسده برانگیز ارتقا در نظام دولتی را از کار انداخته و راه را برای ورود نیروهای سالم و صالح به نظام حکمرانی دولتی هموارتر کند.
